Официальная группа Вконтакте центра Содействие устойчивому развитию РК ТОО в Алмалинском районе

Даму Бағдарламасы және «Тұрақты дамуға жәрдемдесу» орталығымен ұйымдастырылды. Семинардың негізгі мақсаты Жобаны іске асырудың негізгі нәтижелерді тұжырымдау, сондай-ақ Қазақстанда ЛШТТ тиімді енгізу үшін одан арғы қадамдарды талқылау болды. Семинар жұмысына 63 адам қатысты. Семинарға қатысушылар қатарында — Қазақстандағы БҰҰ Даму Бағдарламасы, ЕҚЫҰ сияқты халықаралық ұйымдардың, сондай-ақ мемлекеттік органдардың, өнеркәсіптік кәсіпорындардың мен үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері бар. Семинар барысында «Экологиялық ақпаратқа қолжетімділікті арттыру арқылы қоршаған ортаны ластауды болдырмау және азайту», «Қазақстанда ЛШТТ тиімді іске асыру мақсатында мүдделі тараптардың әлеуетін арттыру», «ЛШТТ Қазақстанда сынаппен ластануды азайту құралы ретінде», «Қазақстанда ЛШТТ құралын одан әрі дамыту» және т.б. сияқты мәселелер талқыланды. Талқылау барысында Қазақстан Республикасында ЛШТТ одан әрі дамыту, соның ішінде өнеркәсіптік кәсіпорындардың өкілдері мен басқа да мүдделі тараптардың өкілдерін оқыту, әдістемелік базаны жетілдіру және т.б. бойынша ұсыныстар анықталды. Семинар шеңберінде айтылған барлық ұсыныстар Қазақстанда ЛШТТ одан әрі іске асыру кезінде ескерілетін болады.

устойчивому развитию» при поддержке ЮНИТАР. Основной целью семинара являлось подведение основных итогов реализации Проекта, а также обсуждение дальнейших шагов для эффективного внедрения РВПЗ в Казахстане. В работе семинара приняли участие 63 человека. В числе участников семинара- представители международных организаций, таких как Программа развития ООН в Казахстане, ОБСЕ, государственных органов, а также промышленных предприятий и неправительственных организаций. В ходе семинара были обсуждены такие вопросы, как «Предупреждение и сокращение загрязнения окружающей среды путем расширения доступа к экологической информации», «Повышение потенциала заинтересованных сторон в целях эффективной реализации РВПЗ в Казахстане», «РВПЗ как инструмент снижения ртутного загрязнения в Казахстане», «Дальнейшее развитие инструмента РВПЗ в Казахстане» и пр. В рамках дискуссий были выявлены предложения по дальнейшему развитию РВПЗ в РК, среди которых – повсеместное обучение представителей промышленных предприятий и других заинтересованных сторон, совершенствование методической базы и т.д. Все предложения, прозвучавшие в рамках семинара, будут учтены при дальнейшей реализации РВПЗ в Казахстане.

дармандарға аталған құралдың елдегі іс әрекетінің маңыздылығы, экологиялық жағдайға ендірудің салдарлары мен ықпалдары туралы әңгімелеп береді.

стране, последствиях внедрения и влиянии на экологическую ситуацию.

ғалаудың тиімді құралы болып табылады және алынған деректер негізінде экологиялық жағдайды жақсарту бойынша шараларды әзірлеу болып табылады. ЛШТТ тиімді ендіру үшін өнеркәсіптік кәсіпорындардың, мемлекеттік органдардың және басқа да мүдделі тараптардың өкілдері үшін оқыту семинарларын өткізумен қоса сарапшылар мен мамандармен көлемді жұмыстар жүзеге асырылады. Сондай-ақ оқу модульдері және ЛШТТ бойынша оқу бағдарламасы, жойылуы қиын органикалық ластауыштар мен ауыр металдар эмиссияларын бағалау әдістемелері әзірленді. Сонымен қатар негізгі және басым секторлар үшін бағалау әдістері бойынша Ұлттық нұсқаулықтар әзірленді. Әрине, жоғарыда аталған барлық іс-әрекеттер өте маңызды, бірақ халықтың ЛШТТ сияқты маңызды құралды ендіру туралы хабардар болуына ерекше назар аудару керек. Осыған байланысты, мамандармен екі жыл бойына халықты ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімі және оған деген қызығушылығы туралы хабардар ету деңгейін арттыру бойынша белсенді ақпараттық кампания жүргізілді. Осылайша, тұрақты түрде әлеуметтік желілерде және Қазақстандағы ЛШТТ сайтында жаңалықтар және өзекті ақпарат жарияланады, Қазақстанның жетекші журналдары мен газеттерінде баспасөз ақпараттары мен мақалалар әзірленуде. Бұдан басқа, мамандармен жоғары оқу орындарында студенттердің назарын еліміздің экологиялық проблемаларына аударатын дәрістер оқылады. Дәрістерде ЛШТТ қатысты құқық негіздері қамтылады, ЛШТТ деген не және онымен қалай жұмыс істеу керек екендігі және т.б. түсіндіріледі. 2019 жылдың наурыз айының ортасында Алматы қ. Байтұрсынұлы126/1 көшесіндегі мекенжайдағы Алматы энергетика және байланыс университетінде дәріс өткізу жоспарланған. Спикер ретінде ЛШТТ және қоршаған ортаның эмиссиясын бағалау бойынша әдістемелерді әзірлеу бойынша сарапшы Анисимова Наталья Михайловна баяндама жасайды. Қосымша ақпаратты мына телефон арқылы алуға болады:.

инг представляет собой эффективный инструмент оценки качества окружающей среды, и, на основании полученных данных, разработку мероприятий по улучшению экологической ситуации. Для эффективного внедрения РВПЗ экспертами и специалистами осуществляется большой объем работ, включая проведение обучающих семинаров для представителей промышленных предприятий, государственных органов и других заинтересованных сторон. Также были разработаны учебные модули и учебная программа по РВПЗ, методики оценки эмиссий стойких органических загрязнителей и тяжелых металлов. Кроме того, были подготовлены Национальные руководства по методам оценки для ключевых и приоритетных секторов. Конечно, все вышеперечисленные действия очень важны, но все же необходимо особо уделять внимание тому, чтобы население знало о внедрении такого важного инструмента, как РВПЗ. В связи с этим специалистами уже на протяжении почти двух лет ведется активная информационная кампания по повышению степени осведомленности населения о Регистре и заинтересованности в нем. Так, на постоянной основе в социальных сетях и сайте РВПЗ в Казахстане публикуются новости и актуальная информация, разрабатываются пресс-релизы и статьи в ведущих журналах и газетах Казахстана. Помимо этого специалисты проводят лекции в университетах, где внимание студентов привлекается к экологическим проблемам нашей страны. На лекциях освещаются правовые основы, касающиеся РВПЗ, рассказывается, что такое РВПЗ и как с ним работать и т.д. В середине марта 2019 года планируется проведение лекции в Алматинском Университете Энергетики и Связи по адресу ул. Байтурсынұлы 126/1, Алматы. Спикером выступит эксперт по РВПЗ и разработке методик по оценке эмиссий загрязняющих веществ Анисимова Наталья Михайловна. Дополнительная информация по телефону:.

гізу туралы ақпараттандырады. Ecogosfond сайты халыққа ұсынылатын экологиялық ақпаратты ұсыну бойынша мемлекеттік қызмет туралы көбірек білуге мүмкіндік береді. Сайтта деректер базасы мен Мемлекеттік экологиялық ақпарат қорының тізілімі ұсынылған. Аталған ақпарат сайттың басты бетінде қол жетімді. Басты бетте қоршаған орта жағдайы саласындағы соңғы жаңалықтарға қатысты көрнекі бейне шолулар орналастырылған. Экологиялывқ ақпаратты алуға мүдделі тұлғалар үшін арнайы «сұрақ-жауап» қызметі бар. Сонымен қатар пайдаланушылар Ақпаратқа кіру, шешімдер қабылдау процесіне жұртшылықтың қатысуы және қоршаған ортаға қатысты мәселелер бойынша сот әділдігіне қол жеткізу туралы 1998 жылғы 25 маусымда қабылданған Орхус конвенциясымен таныса алады. Сайтқа кірушілер ұлттық баяндамаларға қол жеткізе алады. Ұлттық баяндама қоршаған ортаның, сонымен қатар табиғи ресурстарды әлеуетті пайдалану туралы ақпаратты қамтиды. ҚР аумақтары бойынша экологиялық жағдай туралы халықты жыл сайын ақпараттандыру үшін Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігімен ұлттық баяндама әзірленеді. Сайттың басты бетінде Энергетика министрлігі мен Экологиялық реттеу және бақылау комитетінің ресми беттеріне тікелей ауысуға арналған сілтемелер бар. Аталған беттерде энергетика саласындағы қызықты жаңалықтар мен ақпаратпен, сонымен қатар экологиялық көздер туралы өзекті ақпаратпен танысуға болады. Ecogosfond сайтында Қазақстанда Ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімін (ЛШТТ) ендіру бойынша ақпаратпен танысу мүмкіндігі бар. ЛШТТ қоршаған ортаны реттеудегі жаңа маңызды құрал болып табылады, ол атмосфераға шығарылатын стационарлық/стационарлық емес ластауыш түрлеріне қатысты деректер базасы болып табылады. ЛШТТ негізгі артықшылықтарының бірі – халықтың денсаулығы мен қоршаған ортаға қатер төндіретін шығарындылар мен ластауыштар туралы қол жетімді ақпарат болып табылады.

ее объектов. Сайт Ecogosfond позволяет населению узнать больше о предоставляемой государственной услуге по предоставлению экологической информации. На сайте представлена база данных и реестры Государственного фонда экологической информации. Данная информация доступна на главной странице сайта. На главной странице выложены наглядные видеообзоры, касающиеся последних новостей в сфере состояния окружающей среды. Специально для лиц, заинтересованных в получении экологической информации, имеется функция «вопрос — ответ». Также пользователи могут ознакомиться с Орхусской конвенцией, принятой 25 июня 1998 года, которая представляет собой конвенцию о доступе информации, участия общественности в процессе принятия решений и доступе к правосудию по вопросам, касающимся окружающей среды. Посетителям сайта открывается доступ к национальным докладам. Национальный доклад представляет собой информацию о состоянии окружающей среды, а также о рациональном использовании природных ресурсов. Для ежегодного информирования населения об экологической ситуации по территории РК подготавливается национальный доклад Министерством энергетики Республики Казахстан. На основной странице сайта имеются ссылки для прямого перехода на официальные страницы Министерства энергетики и Комитета экологического регулирования и контроля. На данных страницах можно ознакомиться с интересующими новостями и информацией в области энергетики, а также с актуальной информацией об экологических источниках. На сайте Ecogosfond есть возможность ознакомиться с информацией по внедрению в Казахстане Регистра выбросов и переноса загрязнителей (РВПЗ). РВПЗ является новым важным инструментом в экологическом регулировании, который представляет собой базу данных с информацией по стационарным/нестационарным видам загрязнений, выбрасываемых в атмосферу. Одним из основных преимуществ РВПЗ является доступная информация о выбросах и загрязнениях, которые угрожают здоровью населения и окружающей среде.

қ одақтың 28 мүше-елдерін қамтиды. Тіркелім 30 000-нан астам өнеркәсіптік кәсіпорынмен жыл сайын ұсынылған деректерден тұрады. Әрбір объектімен ауаны, суды және топырақты 91 ластауыш заттың шығарындылар саны, сонымен қатар кәсіпорын аумағынан тыс ағынды суларға қалдықтар мен ластауыш заттарды тасымалдау туралы ақпарат ұсынылады. Есептілікті ұсынуға қажетті ластауыштар құрамында жойылуы қиын органикалық ластауыштар (пестицидтер, диоксиндер және т.б.), ауыр металдар, парниктік газдар және басқа органикалық және бейорганикалық химиялық заттар кіреді. Е-ЛШТТ қағидалары мен нұсқаулығы 2006 жылы әзірленген, соған байланысты сол уақыттың техникалық және ғылыми түсінігі көрініс табады. Екі құжат да бірінші басылымнан бері өзгерген жоқ. Сонымен бірге, Еуропалық Комиссия Еуропалық Одақтың өндірістік шығарындылар жөніндегі директивасын толық бағалауды талап етеді, соған байланысты «Е-ЛШТТ шолу және тиісті нұсқаулық» жобасы басталды. Жалпы алғанда, Еуропалық ЛШТТ экологиялық деректердің ашықтығын қамтамасыз ету және экологиялық шешімдерді қабылдауға жұртшылықтың қатысуы үшін жақсы дамыған құрал болып табылады. ЛШТТ табысты енгізі мен іске асырудың тағы бір мысалы Жапониямен көрсетілді. 1999 жылы «ЛШТТ және химиялық заттарды реттеуге ықпал ету туралы заң» қабылданды. Жапонияда химиялық заттарды реттеуді жүзеге асыру ЛШТТ және қауіпсіздіктің ақпараттық картасын (SDSs – safety data sheet system) жүргізу арқылы жүзеге асырылады. Заңға сәйкес кәсіпорындар І-ші класқа жатқызылған 462 химиялық зат бойынша есептілікті ЛШТТ-қа және қауіпсіздіктің ақпараттық картасына ұсынулары қажет. Олардың ішінде канцерогенді қасиетке ие 15 зат ерекше белгіленген. ІІ класқа жатқызылған 100 зат бойынша Жапонияда қауіпсіздіктің ақпараттық картасын енгізу шеңберінде есептілікті ұсынуы қажет. Жапонияда инфографика және иллюстрацияны белсенді қолдану арқылы көптеген мақалалар, шаблондар және нұсқаулықтар әзірленгендіктен ЛШТТ туралы халықты хабардар етуді және шынымен ақпаратты қол жетімді түрде ұсыну жақсы дамыған құралы бар. Елдерде ЛШТТ енгізу – бұл жан-жақты тәсілді талап ететін жұмыс екендігін, оның мақсаты қоршаған орта жағдайын және халықтың денсаулығын жақсарту болып табылатынын басқа елдердің тәжірибесі көрсетеді.

стр содержит данные, ежегодно предоставляемые более чем 30 000 промышленными предприятиями. Каждым объектом предоставляется информация о количестве выбросов 91 загрязняющего вещества в воздух, воду и почву, а также о переносе отходов и загрязняющих веществ в сточные воды за пределы территории предприятий. Загрязнители, по которым необходимо предоставлять отчетность, включают стойкие органические загрязнители (пестициды, диоксины и т.д.), тяжелые металлы, парниковые газы и другие органические и неорганические химические вещества. Правила и руководство Е-РВПЗ были разработаны в 2006 году, в связи с чем отражают техническое и научное понимание того времени. Оба документа не были изменены с момента первой публикации. Наряду с этим Европейская комиссия сделала заключение о необходимости более полной оценки Директивы Европейского союза о промышленных выбросах, в связи с чем было инициирован проект «Обзор Е-РВПЗ и соответствующее руководство». В целом, европейский РВПЗ является достаточно развитым инструментом по обеспечению прозрачности экологических данных и участию общественности в принятии экологических решений. Еще один пример успешного внедрения и реализации РВПЗ демонстрирует Япония. В 1999 году был принят «Закон о РВПЗ и содействии регулированию химических веществ». Регулирование химических веществ в Японии осуществляется через ведение РВПЗ и информационной карты безопасности (SDSs – safety data sheet system). В соответствии с законом, предприятия должны предоставлять отчетность по 462 химическим веществам, отнесенным к I классу, и в РПВЗ, и в информационную карту безопасности. Среди них особенно выделены 15 веществ, обладающие канцерогенными свойствами. По 100 веществам, которые отнесены ко II классу, в Японии необходимо предоставлять отчетность в рамках ведения информационной карты безопасности. В Японии очень развит инструмент повышения степени осведомленности населения о РВПЗ и предоставления информации в действительно доступном виде, поскольку разработано очень много статей, шаблонов и руководств с активным применением инфографики и иллюстраций. Опыт других стран показывает, что внедрение РВПЗ в странах – это трудоемкая, требующая всестороннего подхода работа, цель которой улучшить состояние окружающей среды и здоровья населения.

нудың басым көздерін сәйкестендіруге, қажетті шараларды айқындауға және барлық кездейсоқ қалыптасқан жойылуы қиын органикалық ластауыштардың шығарындыларын азайту бойынша іс-шаралар жоспарын әзірлеуге мүмкіндік береді. Әзірленген әдістемеге сәйкес көздерден немесе көз санатынан тасымалданып, ортаға келіп түсетін (ауа, су, топырақ, өнімдер мен қалдықтар) диоксиндер мен фурандардың жылдық эмиссиялары, эмиссия факторы мен кәсіпорынның өнімділігін пайдалануы арқылы формула бойынша есептеледі. Аталған жағдайда эмиссия факторы қазірдің өзінде кездейсоқ түзілген ЖҚОЛ шығарындылары көздерінің әр санаты мен кіші санатына есептелген және әдістемеге қоса тіркелген кестеде келтірілген. Эмиссияны есептеудің осы кезеңіндегі бастысы эмиссия факторын дұрыс анықтау және ластанудың барлық көздерін есепке алу болып табылады. Кәсіпорынның өнімділігі ретінде өндіру көлемі бойынша деректер (мысалы, кәріздік құбырына ағызылған тонналар, өндіріс өнімінің тонналары, жағылған отынның және т.б. тонналары) пайдаланылады. Осылайша өнәркәсіптік кәсіпорындар үшін ПХДД/ПХДФ жылдық эмиссиялары КТ ЖҚОЛ барлық эмиссия көздерінің қарқынды жиынтығы ретінде анықталады. Бүгінгі таңда әдістемелер оқыту семинарларында талқылау барысында алынған пікірлер бойынша пысықталу деңгейінде. Оларды жақын арада бекіту және Қазақстанда ЛШТТ жүзеге асыру шеңберінде енгізу жоспарланып отыр.

позволит идентифицировать приоритетные источники загрязнения, определить необходимые меры и разработать планы действий по минимизации выбросов всех непреднамеренно образующихся стойких органических загрязнителей. По разработанной методике годовые эмиссии диоксинов и фуранов, поступающие в переносящие среды (воздух, вода, почва, продукция и отходы) из источника или категории источников, рассчитываются по формуле с использованием фактора эмиссии и производительности предприятия. Фактор эмиссии в данном случае уже рассчитан для каждой категории и подкатегории источников выбросов непреднамеренно образующихся СОЗ и представлен в таблице, которая прилагается к методике. Самым главным на этом этапе расчёта эмиссий является правильное выявление фактора эмиссии и учет всех источников загрязнения. В качестве производительности предприятия используются данные по объемам производства (например, тонны сброшенных канализационных стоков, тонны производства продукции, тонны сожженного топлива и пр.). Таким образом, для промышленного предприятия годовые эмиссии ПХДД/ПХДФ определяются как суммарная интенсивность всех источников эмиссий НО СОЗ. На сегодняшний день методики находятся на стадии доработки по комментариям, полученным в ходе обсуждений на обучающих семинарах. В ближайшем будущем планируется их утверждение и внедрение в рамках реализации РВПЗ в Казахстане.

нықты дамуға жәрдемдесу» орталығымен бірлесіп жүзеге асырылды. Өткен жылы бірлескен күшпен өнеркәсіп, мемлекеттік органдар және барлық басқа да мүдделі тараптар өкілдері үшін үш семинар өткізілді. Семинарға екі әдістеме жобасы ұсынылды: орнықты органикалық ластауыштар мен ауыр металдар сияқты ластауыштардың эмиссияларын бағалау бойынша әдістемелер. Аталған әдістемелердің жобалары Ақтөбе және Павлодар қ. өткізілген «Қоршаған ортаға ластауыш заттар мен сынаптың эмиссиялары: анықтау әдістері, түгендеу және Қазақстан Республикасының Ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының мемлекеттік тіркеліміне қосу» оқыту семинарларында ұсынылды. Сонымен қатар АТО үнемі порталда өндірістік алаңдарды іздеу және қосымша ақпараттық бөлімдерді сүзгілеуді әзірлеумен қоса ЛШТТ веб-порталын жетілдіру, пысықтау жұмыстарын жүргізеді. 2018 жылы мамандармен ЛШТТ мәселелері бойынша Қазақстанның ЖОО-да дәрістер өткізілді, онда әртүрлі маман студенттеріне оның ішінде экологтар мен химиктерге Қазақстанда қоршаған орта жағдайын жақсарту және оның қажеттілігі үшін ЛШТТ құралына қатысты негізгі мәселелер түсіндірілді. ЛШТТ туралы халықтың хабардар болу деңгейін арттыру мақсатында үш ақпараттық брошюра әзірленді, онда ЛШТТ деген не, ол қалай жұмыс істейді және ластауыш заттар эмиссиясын бағалау бойынша негізгі әдістемелердің қысқаша сипаттамасы туралы ақпарат берілген. Сонымен қатар халықты тұрақты түрде өзекті және маңызды ақпаратпен қамтамасыз ету үшін жобаның интернет-платформасын жаңалықтармен және баспасөз ақөпараттармен толықтыру бойынша жұмыстар жүргізілуде. Өткен жылмен салыстырғанда, бүгінгі таңда шын мәнінде ДШТТ көп таралды және еліміздің экологиялық әл ауқаты үшін адамдар ЛШТТ қолдайтыны және маңыздылығын мойындады.

стерстве энергетики РК, ЮНИТАР и Центром «Содействие устойчивому развитию». За прошедший год совместными усилиями было проведено три обучающих семинара для представителей промышленности, государственных органов и всех других заинтересованных сторон. На семинарах были представлены проекты двух методик по оценке эмиссий таких загрязняющих веществ, как стойкие органические загрязнители и тяжелые металлы. Проекты данных методик были представлены на обучающих семинарах «Эмиссии загрязняющих веществ и ртути в окружающую среду: методы определения, инвентаризация и включение в государственный регистр выбросов и переноса загрязнителей Республики Казахстан» в г. Актобе и Павлодар. Кроме того, ИАЦ постоянно работает над доработкой, совершенствованием веб-портала по РВПЗ, включая разработку фильтров для поиска производственных площадок и создание дополнительных информативных разделов на портале. В 2018 году специалистами по вопросам РВПЗ были проведены лекции в ВУЗ-ах Казахстана, где студентам различных специальностей, в том числе экологам и химикам, был разъяснены основные вопросы, касающиеся инструмента РВПЗ и его необходимости для улучшения состояния окружающей среды в Казахстане. С целью повышения степени осведомленности населения о РВПЗ были разработаны три информационные брошюры, которые включают информацию том, что такое РВПЗ, как это работает и краткое описание ключевых методик по оценке эмиссий загрязняющих веществ. Также для обеспечения населения актуальной и важной информацией, на постоянной основе ведется работа по наполнению интернет-платформ проекта новостями и пресс-релизами. В сравнении с предыдущими годами, на сегодняшний день РПВЗ, действительно, получил большее распространение и люди поддерживают и признают важность РВПЗ для экологического благополучия нашей страны!

а жұртшылықтың қоршаған ортаны қорғау мәселелеріне қатысуы үшін құқықтық базаны қамтамасыз етеді, сонымен қатар ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының ұлттық тіркелімін қолдайды және оны дамуына және түрленуіне жұртшылықтың қатысуына мүмкіндік береді. Бүгінгі таңда үкіметтік емес ұйымдар (бұдан әрі – ҮЕҰ) бұрынғыдай экологиялық проблемаларды шешуге белсенді тартылған, экологиялық проблемалар туралы ақпараттандыруды арттырады және тұрақты дамуға ықпал етеді. Қазіргі таңда ҮЕҰ, сонымен қатар экологиялық мониторинг жүргізумен, экологиялық білім беруді ынталандырумен, мүдделі тараптардың әлеуетін арттырумен, бизнес пен мемлекеттік органдардың өзара іс-қимылын орнатумен айналысады. Сонымен Қазақстанда ЛШТТ жобасын жүзеге асыруға ҮЕҰ маңызды рөл атқарады. ҮЕҰ ЛШТТ туралы білімді тиімді ендіруге және таратуға жәрдемдеседі және төмендегілерді орындай алады: – ЛШТТ туралы Хаттамада қамтылған ақпаратты жинау, талдау, тарату; – ЛШТТ Хаттамасының орындалуына мониторинг жүргізу; – Ұлттық нұсқаулықтарды, ластауыш заттар эмиссиясын бағалау әдістемесін әзірлеуге үлес қосу; – ЛШТТ туралы жұртшылықты ақпараттандыру бойынша компанияларды ұйымдастыру; – Әртүрлі мүдделі тараптармен қоса өнеркәсіптік кәсіпорындардың, мемлекеттік органдардың және үкіметтік емес ұйымдардың өзара әрекеттесуіне арналған алаңды құру. – Халықаралық, ұлттық және аймақтық деңгейлерде ЛШТТ туралы Хаттаманың негізгі қағидаттарын насихаттауға ықпал ету және т.б. Қазақстанда осындай ҮЕҰ бірі «Орнықты дамуға жәрдемдесу орталығы» (бұдан әрі – Орталық) болып табылады. Қазіргі таңда Орталық ЕҚЫҰ-ның және Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығының қолдауымен ластауыш заттар эмиссияларын бағалау бойынша ұлттық нұсқаулықтар мен тұрақты органикалық ластауыштар мен ауыр металдар эмиссияларын бағалау бойынша әдістеме жобаларын әзірледі. Сонымен қатар Орталықтың халықаралық ұйымдар мен мемлекеттік органдармен тығыз қарым-қатынасымен өнеркәсіп және басқа мүдделі тараптардың өкілдері үшін 6 оқыту семинар-тренингі өткізілді. Орталықтың мысалында Қазақстанда ҮЕҰ құралдарын ендіруде және дамытуда ҮЕҰ-ның маңызды рөлін атап өтуге болады. Болашақта бизнес сектор, мемлекет, ҮЕҰ және жұртшылық арасындағы ынтымақтастықтың сауатты платформасын құруды жалғастыру жоспарлануда. Мұның барлығы ЛШТТ қатысты мәселелерді жан-жақты қарастыруға және шешуге көмектеседі, нәтижесінде ел экологиясының жақсартуға алып келеді.

ет правовую базу для участия общественности в решении экологических вопросов, а также поддерживает национальные регистры выбросов и переноса загрязнителей, допускает участие общественности в его разработке и модификации. На сегодняшний день неправительственные организации (далее — НПО), как и раньше, активно вовлечены в решение экологических проблем, повышение осведомленности об экологических проблемах и содействуют устойчивому развитию. В настоящее время НПО также занимаются экологическим мониторингом, продвижением экологического образования, обучением, наращиванием потенциала заинтересованных сторон, налаживанием взаимодействия бизнеса и государственных органов. Так, НПО играют немаловажную роль в реализации проекта РВПЗ в Казахстане. НПО содействуют эффективному внедрению и распространению знаний о РВПЗ и могут осуществлять следующее: – Собирать, анализировать, распространять содержащуюся в Протоколе о РВПЗ информацию; – Осуществлять мониторинг реализации Протокола РВПЗ; – Вносить вклад в разработку Национальных руководств, методик оценки эмиссий загрязняющих веществ; – Организовывать кампании по информированию общественности о РВПЗ; – Создавать платформу для взаимодействия различных заинтересованных сторон, включая промышленные предприятия, государственные органы и неправительственные организации. – Способствовать продвижению основных принципов Протокола РВПЗ на международном, национальном и региональном уровнях и т.д. В Казахстане одной из таких НПО является «Центр „Содействие устойчивому развитию“ (далее – Центр). На сегодняшний день Центр при поддержке ОБСЕ и Информационно – аналитического центра охраны окружающей среды разработал Национальные руководства по оценке эмиссий загрязняющих веществ и проекты методик по оценке эмиссий стойких органических загрязнителей и тяжелых металлов. Кроме того, при тесном взаимодействии Центра, международных организаций и государственных органов, было проведено 6 обучающих семинаров для представителей промышленности и других заинтересованных сторон. На примере Центра можно отметить существенную роль НПО во внедрении и развитии инструмента РВПЗ в Казахстане. В будущем планируется продолжение грамотного выстраивания платформы сотрудничества бизнес-сектора, государства, НПО и общественности. Все это поможет всесторонне рассматривать и решать вопросы, касающиеся РВПЗ и, как следствие, приведет к улучшению экологии страны.

. көптеген жұмыстар атқарылды. Стратегияны жоспарлы жүзеге асыру және Қазақстанда Ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімін ендіру үшін Ұлттық үйлестіруші болып – Серік Жүнісов тағайындалды. Жобаны қорытындылау, сондай-ақ ЛШТТ туралы ақпаратты жеткізу мақсатында Серік Нұрланұлы бірінші қазақстандық мультимедиалық бизнес арнасы — Atameken Business Channel үшін эксклюзивті сұхбат берді. Серік Нұрланұлы ЛШТТ деген не екендігі туралы өзекті мәселелерге тоқталды, сонымен қатар 2017 жылға арналған есептерді ұсынған кәсіпорындардың саны туралы және сондай-ақ Қазақстандағы ЛШТТ белсенді дамуы мемлекет, ҮЕҰ және өнеркәсіптік кәсіпорындардың өзара тиімді экологиялық ластауыштардың мөлшерін азайтуға және қоршаған ортаның ластауыштар санын азайтуға ықпал ететінін атап өтті. Серік Нұрланұлы «ЛШТТ дегеніміз не?» деген негізгі ұстанымдарға тоқталды, 2017 жылға арналған есептерін ұсынған кәсіпорындардың саны және Қазақстанда ЛШТТ-тың белсенді дамуы мемлекеттің, ҮЕҰ және өнеркәсіптік кәсіпорындардың және қоршаған ортаға ластауыш заттардың мөлшерін минимизациялауға және азайтуға өзара іс-қимылына тиімді ықпал ететінін атап өтті. Сұхбат сілтеме арқылы қол жетімді.

зработке национальных руководств и т.д. Для планомерной реализации Стратегии и внедрения Регистра Выбросов и Переноса Загрязнителей в Казахстане был назначен Национальный координатор – Серик Жунусов. С целью подведения итогов проекта, а также донесения информации о РВПЗ, Серик Нурланович дал эксклюзивное интервью для Первого казахстанского мультимедийного бизнес-канала – Atameken Business Channel. Серик Нурланович обозначил ключевые моменты о том, что такое РВПЗ, количество предприятий, которые предоставили отчетность за 2017 год и также особо подчеркнул, что активное развитие РВПЗ в Казахстане будет способствовать эффективному взаимодействию государства, НПО и промышленных предприятий по минимизации и сокращению количества загрязнителей окружающей среды. Интервью доступно по ссылке:

дарды үлғайту үшін әртүрлі платформаларда және. сілтемелері бойынша Survey Monkey және Google forms серверінде сауалнамалар қайта құрылды. Деректер талдауы сауал алынғандардың 52%-ы ЛШТТ-ты жақсы біледі, 34% -ы аталған тіркелім туралы біраз естіген, ал қалған 14%-ы бұл не екенін білмейтіндігін көрсетті. Респонденттер «өнеркәсіп кәсіпорындарының зиянды шығарындылары туралы ақпаратпен қоса, адам ағзасына зиянды әсерлері туралы ақпаратты алуға мүдделі ма?» деген екінші сұраққа қатысты екі нұсқада тең «иә, бұл маңызды деп ойлаймын» және «бұны білу пайдалы болар еді» деген жауаптар алынды. Сауал алынғандардың ешқайсысының «маған бәрібір, бұл мені қызықтырмайды» деген нұсқаны таңдамағандығынан, сөзсіз жұртшылықтың ЛШТТ қажеттілігін түсіну деңгейінің жоғары екендігін атап өту қажет. Бұл қазірдің өзінде халықтың өзекті экологиялық ақпарат мониторингіне және өз денсаулығын сақтауға мүдделі екендігін көрсетеді. Сауал алынғандар (55%) ақпарат алудың ең қолайлы жолы ретінде арнайы интернет сайтты таңдады. Респонденттердің 38%-ы экологиялық ақпаратты әлеуметтік желіден алуды жөн санады. қатысушылардың қалған 7%-ының пікірі теңге бөлінді: ақпарат алудың ең жақсы тәсілі — газеттер, журналдар және семинарлар. Сауал жүргізу барысында респонденттердің 80%-ы 25 тен 44 жас санатындағылар, 17%-ы 25 жасқа дейінгілер және 3%-ы 44—60 жастағылар екендігі анықталды. Сауалнама нұсқасының соңында Қазақстандық кәсіпорындардың зиянды шығарындыларының бұқаралық тізілімін құрудың маңыздылығы туралы сұрақ қойылды. Аталған жағдайда пікірлер екіге бөлінді. Көпшілігі (65,5%) жұртшылық үшін экологиялық ақпараттың қолжетімділігін қолдайтындығын атап өткен жөн. Респонденттердің 17,2%-ы оның қаншалықты маңызды және қажет екенін білмейміз деп жауап берді. Қалған 17,3%-ы «ШЖК (шекті жол берілетін концентрат) және оның нормалары» дегеннің не екендігін барлығы білмейтіндіктен экологиялық ақпараттың бұқаралығының маңыздылығын түсінбейміз деп жауап берді. Алайда, болашақта сайтты қарапайым халықтың экологиялық ақпаратты толық түсіне алатындай негізгі анықтамалармен түсіндіретін ақпаратпен толықтыру жоспарлануда

платформах повторно созданы опросные формы: на Survey Monkey и Google forms по ссылкам и. Анализ данных показывает, что 52% опрошенных хорошо знают, что такое РВПЗ, 34% немного слышали о данном регистре и остальные 14% не имеют представления о том, что это такое. На второй вопрос, касающийся того, заинтересованы ли респонденты в получении информации о вредных выбросах промышленных предприятий, включая информацию информацию о вредном воздействии на организм человека были получены ответы, практически поровну разделившиеся между двумя вариантами: «да, считаю это важным» и «было бы полезно знать это». Безусловно, необходимо ответить высокий уровень понимания общественностью необходимости РВПЗ, поскольку никто из опрошенных не выбрал вариант «мне все равно, меня это не интересует». Это говорит о том, что уже сейчас население заинтересовано в мониторинге актуальной экологической информации и заботится о своем здоровье. Самым удобным способом получения информации опрошенные выбрали специальный интернет сайт (55%). 38% респондентов предпочли получать экологическую информацию из социальных сетей. Мнение оставшихся 7% участников опроса разделилось поровну: газеты, журналы и семинары – наилучшим способом получения информации. В ходе опроса было установлено, что 80% респондентов принадлежат возрастной категории от 25 до 44 лет, 17% находятся в возрасте до 25 лет и 3% — в возрасте 44—60 лет. В конце опросной формы был задан вопрос о важности создания публичного регистра вредных выбросов предприятий Казахстана. В данном случае мнения разделились. Нужно отметить, что большинство (65,5%) выступают за доступ экологической информации для населения. 17,2% респондентов ответили, что не знают, насколько это важно и необходимо. Оставшиеся 17,3% не видят смысла в публичности экологической информации, пояснив это тем, что «не все знают, что такое ПДК (предельно допустимые концентрации) и их нормы». Однако в будущем планируется дополнять сайт информацией, которая будет разъяснять основные определения, с тем, чтобы простое население могло полностью понимать экологическую информацию.

уы қажеттілігіне назар аударатын ақпарат кіреді. Осылайша кәсіпорындар келесі деректерді ұсынуы қажет: кәсіпорынның атауы, мекенжайы және қызмет түрі, экологиялық рұқсат берудің электронды.ұсқасы, қоршаған ортаға нақты эмиссияның көлемі, мемлекеттік экологиялық бақылау және т.б. нәтижелері. Сонымен қатар бюллетенде сайтқа және Қазақстандағы ЛШТТ әлеуметтік желілердегі ресми парақтарға сілтемелер көрсетілген. Екінші ақпараттық бюллетенде ЛШТТ негізіне жататын ақпарат, оның мақсаттары: қоршаған ортаның ластануын азайтуға және алдын алуға ықпал ететін жанама ақпарат көрініс табады Үшінші бюллетень ЛШТТ құралының жұмысы туралы түсінік береді. ЛШТТ жұмысының механизмін барынша түсіну үшін, барлық үдеріс төрт кезеңге бөлінген: қоршаған ортаны ластауыш заттардың 86 түрі бойынша кәсіпорындармен ұсынылатын есептер; алынған деректерді жүйелеу және жекелеген кәсіпорындар мен ластауыш заттар үшін ыңғайлы және қол жетімді деректер базасын құру; Қазақстандағы ЛШТТ ресми сайтындағы ақпараттың қол жетімділігі; және сәйкесінше ағымдағы экологиялық жағдай туралы хабардарлық деңгейді арттыру мақсатында Қазақстандағы ЛШТТ ресми сайтына кіру. Төртінші бюллетень Біріккен Ұлттар Ұйымының (ЮНИТАР) Оқу және Ғылыми зерттеу институтының оқыту бейне-модулдері негізінде әзірленген және ЛШТТ деректерін жинау үшін эмиссиялар бағасының төрт әдісі туралы ақпараттан тұрады: мониторинг, материалдық тепе-теңдік, эмиссия факторы және техникалық есептеулер. Бюллетенде әдістердің негізгі мәні, сондай-ақ олардың күшті және әлсіз жақтары анықталады. Барлық ақпараттық бюллетендер халық арасында оқу семинарлары, дөңгелек үстелдер, ЖОО-дағы дәрістерде және басқа да іс-шараларда таратылады. Көптеген жұртшылық өкілдері бюллетень ақпаратымен өз достары мен туыстарымен ақпарат алмасуға дайын, бұл сондай-ақ Қазақстан Республикасы халқының арасында ЛШТТ туралы білімдерінің кеңінен таралуына ықпал етеді.

оставлять природопользователи, имеющие объекты I категории. Таким образом, предприятия должны предоставлять следующие данные: наименование предприятия, адрес и вид деятельности, электронный вариант экологического разрешения, объем фактических эмиссий в окружающую среду, результаты государственного экологического контроля и т.д. А также в бюллетене были указаны ссылки на сайт и официальные страницы в социальных сетях РВПЗ в Казахстане. Второй информационный бюллетень отображает информацию о том, что лежит в основе РВПЗ, а также его цели: опосредовано способствовать снижению и предотвращению загрязнения окружающей среды. Третий бюллетень дает понимание того, как работает инструмент РВПЗ. Для более понятного разъяснения механизма работы РВПЗ, весь процесс разбит на четыре этапа: предоставление предприятиями отчетов по 86 видам загрязняющих окружающую среду веществам; анализ, систематизация полученных данных и составление удобной и доступной базы данных по отдельному предприятию и по загрязняющим веществам; доступность информации на официальном сайте РВПЗ в Казахстане; и, непосредственно, посещение официального сайта РВПЗ в Казахстане с целью повышения уровня осведомленности о текущей экологической ситуации. Четвертый бюллетень разработан на основании обучающих видео-модулей Учебного и научного исследовательского института Организации Объединенных Наций (ЮНИТАР) и содержит информацию о четырех методах оценки эмиссий для сбора данных РВПЗ: мониторинг, материальный баланс, фактор эмиссии и технические вычисления. В бюллетене раскрывается основная суть методов, а также отмечаются их достоинства и недостатки. Все информационные бюллетени распространяются среди населения на обучающих семинарах, круглых столах, лекциях в ВУЗ-ах и других мероприятиях. Многие представители общественности охотно делятся информацией с бюллетеня со своими знакомыми и близкими, что также способствует еще большему распространению знаний о РВПЗ среди населения Республики Казахстан.

далған ластауыштың шығарындыларының жиынтығын, осы деректер бар кестелермен, әрбiр елдегi әр ластауыш заттың (кесте және сызба) жалпы шығарындысы және тиiстi ластауышты өндiретiн кәсiпорындардың тiзiмiн көрсететiн бірнеше парақта көрсетiледi. Қалдықтардың тасымалдары бойынша іздеу Қалдықтардың тасымалдары бойынша іздеу пайдаланушыға елдің іішндегі және елден тыс қалдықтардың тасымалы бойынша деректерді алуға мүмкіндік береді. Осы іздеу опциясының нәтижесі жыл сайынғы қалдықтардың тасымалдары туралы туралы есеп болып табылады. Ақпарат қызметтің әрбiр түрi үшiн таңдалған ластауыштың шығарындыларының жиынтығын, осы деректер бар кестелермен, әрбiр елдегi әр ластауыш заттың (кесте және сызба) жалпы шығарындысы және тиiстi ластауышты өндiретiн кәсiпорындардың тiзiмiн көрсететiн бірнеше парақта көрсетiледi; Қауіпті қалдықтарды тасымалдауды көрсететін қалдықтардың әрбір типі, сызбасы тасымалдайтын объектінің тізбесі және алынған қауіпті қалдықтардың саны бар елдің кестесі. Елді басқан кезде ел ішіндегі нақты объектілердің тізімі көрінеді. Көзі:

ранного загрязнителя по группам деятельности, таблицы с этими данными, общий перенос каждого загрязняющего вещества в каждой стране (таблица и график) и списка объектов, переносящих соответствующий загрязнитель. Поиск по переносу отходов Поиск по переносу отходов позволяет пользователю получать данные о переносе отходов внутри страны и за ее пределами. Результатом этой опции поиска является отчет о ежегодном переносе отходов. Информация представлена на нескольких листах с указанием сводки по видам отходов; по группам деятельности; общий перенос каждой категории по стране (таблица и график); Перечень объектов, которые переносят отходы каждого типа; график, показывающий перенос опасных отходов, и таблицу стран с количеством полученных опасных отходов. При нажатии на страну отображается список конкретных объектов внутри страны. Источник:

». Семинарлардың тиімділігі мен тәжірибесін арттыру үшін екі қалада өткен семинарлардың соңында негізінен салалық өкілдері болып табылатын қатысушылардан сауалдар алынды. Қазақстан өнеркәсібі энергетика, химия, мұнай, газ өңдеу, металлургия және басқа салалардан құрылған. Барлығы 51 қатысушының жауабы жиналды. Семинардың қаншалықты маңызды екендігі туралы бірінші сұраққа екі қаланың да қатысушыларының 70%-дан астамы ЛШТТ — ел үшін басым мәселелердің бірі болып табылатынын айтты. Респонденттердің қалған бөлігі бұл да басқа экологиялық мәселелер сияқты маңызды екендігін атап өтті. Сауал алынғандардың ЛШТТ туралы білімдерін бағалау туралы сұраққа жауаптары, көптеген қатысушылар тек ЛШТТ туралы естігендіктері және олар үшін бұл білім жаңа болғандығын көрсетті. Павлодарда сауал алынғандардың 25%-ға жуығының семинарға дейін ЛШТТ туралы білімі болды және тек 4%-ының семинарға дейін ЛШТТ саласындағы жақсы білімі болды. Сондай-ақ семинарда ЛШТТ саласындағы сарапшылармен әдістемелерді әзірлеу, сынап, ауыр металдар мен жойылуы қиын органикалық ластауыштардың (бұдан әрі — ЖҚОЛ) эмиссияларын бағалау бойынша әдістемесін ұсынды. Осыған байланысты, сауалнама нысанының үшінші сұрағы қатысушылардың семинарға дейін Қазақстандағы ЖҚОЛ эмиссияларын бағалау туралы өздерінің білімін қалай бағалайтындығына тоқталды. Қатысушылардың 70%-дан астамы семинарға дейін осы саладағы білімінің аз екендігін және бұл тақырыпты түсінбегендігін, ал қалған респонденттер бұл туралы бұрын білетіндіктерін атап өтті. Респонденттердің тек 3%-ы семинар алдында ЖҚОЛ эмиссияларын бағалау мәселесінде жақсы хабардар екендіктерін көрсетті. Семинардың тиімділігі, іс-шараның өткізілу сапасы, семинар бағдарламасының қатысушылардың үміттеріне қаншалықты сәйкес келетіндігін және дәріскерлердің баяндамаларының қаншалықты ақпараттылығы, қолжетімділігі және мазмұндылығы туралы басқа сұрақтарға жауаптарда барлық қатысушылар оң жауап берді. Өнеркәсіптік кәсіпорындардың өкілдері мен басқа да мүдделі тұлғалар үшін семинарларды өткізу тиімділігі Қазақстандағы ЛШТТ туралы хабардарлық деңгейінің төмендігіне қатысты жауаптармен расталған. Нақты олар елдің негізгі ластаушысы болып табылады, сондықтан да ЛШТТ мәселелерге қатысты олардың әлеуетін арттыру өте маңызды.

эффективности и практической значимости семинаров в обоих городах по окончании семинаров были проведены опросы участников, которые в большинстве являлись представителями промышленности. Промышленность Казахстана была представлена энергетическими, химическими, нефтяными, газоперерабатывающими, металлургическими и другими отраслями. Всего были собраны ответы 51 участника. На первый вопрос о том, насколько актуальна тематика семинара, в обоих городах более 70% участников ответили, что РВПЗ является одним из приоритетных вопросов для страны. Остальные респонденты отметили, что это также важно, как и другие экологические вопросы. Ответы на вопрос об оценке опрашиваемыми их знаний о РВПЗ до семинара показали, что большинство участников были лишь наслышаны о РПВЗ и для них эти знания оказались новыми. Около 25% имели знания о РВПЗ до семинара и лишь 4% опрошенных в Павлодаре ответили, что у них были хорошие знания в области РВПЗ до семинара. Также на семинаре экспертами в области РВПЗ и разработке методик, были представлены методики по оценке эмиссий ртути, тяжелых металлов и стойких органических загрязнителей (далее – СОЗ). В связи с чем, третий вопрос опросной формы коснулся того, как участники оценивают их знания по оценке эмиссий СОЗ в Казахстане до семинара. Более 70% участников отметили, что до семинара их знания в этой области были малы и они не разбирались в этой теме, остальные опрошенные знали об этом раньше. Только 3% респондентов указали хорошую осведомленность в вопросе оценке эмиссий СОЗ до семинара. В ответах на остальные вопросы об эффективности семинара, качестве проведения мероприятия, о том, насколько программа семинара соответствовала ожиданиям участников, и насколько информативными, доступными и содержательными были выступления лекторов, все участники ответили в исключительно положительном ключе. Эффективность проведения семинаров для представителей промышленных предприятий и других заинтересованных сторон была подтверждена ответами об их низкой степени осведомленности о РВПЗ в Казахстане. Именно они являются главными загрязнителями страны и поэтому повышение их потенциала в вопросах, касающихся РВПЗ, очень важно.

зақстандағы ЛШТТ-ның ресми парақшаларын актуалды ақпаратпен және жаңалықтармен толықтыру сияқты белсенді жұмыстар жүргізілуде. Бұған қоса, Хаттама туралы білімді студенттер арасында тарату өте маңызды, себебі қазірден бастан болашақ мамандардың назарын біздің еліміздің экологиялық проблемаларына аудару, сондай-ақ ЛШТТ мәселелері туралы, нормативтік-құқықтық аспектілерді қоса, олардың потенциалдарын жетілдіру қажет. Сонымен, ЛШТТ және ластауыш заттардың эмиссиясын бағалау әдістемесін әзірлеу жөніндегі эксперт Анисимова Наталья Михайловна баяндамамен сөз сөйлеген дәрістің тыңдаушыларының бірі Павлодар қаласындағы Инновациялық Еуразиялық Университетінің студенттері болды. Спикермен Қазақстанда ЛШТТ жүргізудің негізгі мақсаттары және осы құралмен қалай пайдалану қажеттілі және ең бастысы ол қоғамға не бере алады, қандай игілік екендігі белгіленді. Бұдан басқа, студенттер арасында «ЛШТТ деген не?» және «Ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімі. Бұл қалай жұмыс істейді?» ақпараттық брошюралар таратылды. Дәріс соңында студенттер ақпарат өте пайдалы болғандығы және олар міндетті түрде өздерінің білімдерімен таныстарымен және жаңындарымен бөлісетіндігі туралы атап өтті. Бұл ЖОО-да дәрістер өткізудің тиімділігін растайды, себебі бенефициарлардың потенциалды саны тыңдаушылар санынан көбірек өсуде, себебі соңғылары осы білімдерді өздерінің әлеуметтік топтары арасында таратады.

альных страниц РВПЗ в Казахстане в социальных сетях актуальной информацией и новостями. Кроме того, очень важно распространять знания о Протоколе среди студентов, поскольку необходимо уже сейчас привлекать внимание будущих специалистов к экологическим проблемам нашей страны, а также повышать их потенциал в вопросах РВПЗ, включая нормативно-правовые аспекты. Так, одними из слушателей лекции, где с докладом выступил эксперт по РВПЗ и разработке методик по оценке эмиссий загрязняющих веществ, Анисимова Наталья Михайловна, были студенты Инновационного Евразийского Университета в г. Павлодар. Спикером были обозначены основные цели введения РВПЗ в Казахстане и то, как пользоваться этим инструментом и, самое главное, что он может дать обществу, какие блага может принести. Помимо этого, среди студентов были распространены информационные брошюры «Что такое РВПЗ?» и «Регистр Выбросов и Переноса Загрязнителей в Казахстане. Как это работает?». В конце лекции студенты отметили, что информация была очень полезной и они обязательно поделятся знаниями со своими знакомыми и близкими. Это подтверждает эффективность проведения лекций в ВУЗ-ах, поскольку потенциальное число бенефициаров намного превышает количество слушателей, так как последние распространяют эти знания среди своих социальных кругов.

де олар туралы хабарланған шығарындылар мен ластауыш заттардың тіркелімі көрсетіледі. Құпиялылық талап етілсе, оның себебі көрсетіледі. Өнеркәсіптік түрі бойынша іздеу Өнеркәсіптік түрі бойынша іздеу Еуропалық ЛШТТ регламентіне, КДЕС экономикалық классификациясына және IPPC Директивасының I қосымшасына енгізілген қызметтің санаттарын пайдалана отырып, деректерді іздеуге мүмкіндік береді. Осы іздеу опциясының нәтижесі өндірістің белгілі бір түрінің немесе секторының жиынтық шығарындылары мен тіркелімін (ластауыш заттар мен қалдықтар) және пайдаланушымен белгіленген критерийлерге сәйкес құралдар тізімін көрсететін есеп болып табылады. Ластауыш заттар шығарындылары бойынша іздеу Ластауыш заттардың шығарындысы опциясы пайдаланушыға ластауыш заттар тобының негізгі критерийлерін немесе E-ЛШТТ регламентінің II-қосымшасындағы әрбір 91 заты ретінде пайдалана отырып, деректерді іздестіруге мүмкіндік береді. Осы іздеу опциясының нәтижесі нақты ластауыштың жиынтық шығарындылары туралы есеп болып табылады. Ақпарат қызметтің әрбiр түрi үшiн таңдалған ластауыштың шығарындыларының жиынтығын, осы деректер бар кестелермен, әрбiр елдегi әр ластауыш заттың (кесте және сызба) жалпы шығарындысы және тиiстi ластауышты өндiретiн кәсiпорындардың тiзiмiн көрсететiн бірнеше парақта көрсетiледi. Көзі:

Если конфиденциальность была заявлена, причина этого указывается. Поиск по виду промышленности Поиск по виду промышленности позволяет пользователю осуществлять поиск данных с использованием категорий деятельности, включенных в Регламент Европейского РВПЗ, в экономическую классификацию КДЕС и в Приложение I Директивы IPPC. Результатом этой опции поиска является отчет, который отображает агрегированные выбросы и переносы (загрязняющие вещества и отходы) определенного вида промышленной деятельности или сектора и список объектов, соответствующих критериям, установленным пользователем. Поиск по выбросам загрязняющих веществ Опция выбросов загрязняющих веществ позволяет пользователю осуществлять поиск данных, используя в качестве основного критерия группы загрязнителей или каждое из 91 вещества Приложения II к Регламенту E-РВПЗ. Результатом этой опции поиска является отчет об агрегированных выбросах определенного загрязнителя. Информация представлена на нескольких листах с отображением сводных данных о выбросах выбранного загрязняющего вещества для каждого вида деятельности, таблицы с этими данными, общего выброса каждого загрязнителя в каждой стране (таблица и график) и перечня предприятий, выпускающих соответствующий загрязнитель. Источник:

қол жеткізуге Орхус конвенциясы ретінде белгілі қоғамдық құқықты ұсынатын, БҰҰ ЕЭК конвенциясы күшіне енді. Осы конвенцияға сәйкес 2003 жылғы 21 мамырда Орхус конвенциясы Тараптарының кезектен тыс жиналысында 2009 жылдың қазанында күшіне енген ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімі (ЛШТТ) туралы арнайы хаттама қабылданды. Бұл құралдардың мақсаты экологиялық ақпаратқа жұртшылықтың қол жеткізуін кеңейту арқылы азаматтардың экологиялық проблемаларды шешуге нақты қатысуын қамтамасыз ететін құралдарды әзірлеу болды. Еуропалық Одақ ЛШТТ Хаттамасын ендіру үшін ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының Еуропалық регламенті (E-PRTR) (ЕО) № 166/2006. E-PRTR регламентіне сәйкес құрылған болатын және ол алдыңғы ластауыштардың шығарындылары тасымалдарының Еуропалық тіркелімін (EPER) алмастырады. Жаңалық көзі: Сурет көзі:

равосудию по вопросам, касающимся окружающей среды, известная как Орхусская конвенция, предоставляющая общественным правам доступ к экологической информации. В соответствии с этой конвенцией на внеочередном совещании Сторон Орхусской конвенции 21 мая 2003 года был принят специальный протокол о регистрах выбросов и переноса загрязнителей (РВПЗ), который вступил в силу в октябре 2009 года. Целью всех этих инструментов была разработка инструментов, обеспечивающих реальное участие граждан в решении экологических проблем за счет расширения доступа общественности к экологической информации. Для того чтобы Европейское Сообщество внедрило Протокол РВПЗ, Европейский Регламент выбросов и переноса загрязнителей (E-PRTR) был создан в соответствии с Регламентом (ЕС) № 166/2006. E-PRTR, который заменяет предыдущий Европейский регистр выбросов загрязнителей (EPER). Источник новости: Источник фото:

ады. Басқа да айырмашылықтар бар: Е-ЛШТТ регламентінде белгіленген ағынды суларды алаң шегінен ауыстыру үшін шекті мәндер ЛШТТ Хаттамасындағы шекті мәндермен салыстыру бойынша ластауыш заттардың көп мөлшері үшін біршама қатаң болып табылады. Хаттама объектінің масштабын анықтауға екі түрлі тәсілді қамтиды; қуат шектері немесе қызметкерлер санының шектері. Е-ЛШТТ регламентінде шекті мән тәсілі таңдалды. Қалдықтарды ауыстыруға қатысты хаттама қалдықтарды ауытыру туралы хабарлауы қажет болатын шекті мәнді анықтауға екі түрлі тәсілді қарастырады; берілген қалдықтардың жалпы саны немесе қалдықтарға берілген нақты ластауыштың жалпы саны. Е-ЛШТТ бұқаралық тәсіл (берілген қалдықтардың жалпы санына негізделген шекті мән) таңдалды. Сілтеме:

ия: Пороговые значения для переноса сточных вод за пределы площадки, определенные в Регламенте E-РВПЗ, для большого количества загрязняющих веществ являются более строгими по сравнению с пороговыми значениями в Протоколе РВПЗ. Протокол включает в себя два разных подхода к определению масштаба объекта; порогов мощности или порогов числа сотрудников. В Регламенте E-PRTR был выбран подход пороговых значений. В отношении переноса отходов Протокол предусматривает два различных подхода к определению порога, выше которого необходимо сообщать о переносе отходов; общее количество переданных отходов или общее количество конкретного загрязнителя, переданного в отходы. В E-PRTR был выбран массовый подход (пороговое значение, основанное на общем количестве переданных отходов). Ссылка:

сий следует использовать или какие законодательные рамки необходимо разрабатывать на национальном уровне. Цель обучения заключается в оказании помощи и поддержки всем заинтересованным сторонам, участвующим в разработке или внедрении национальных систем РВПЗ: правительствам, государственным должностным лицам, отраслям промышленности, неправительственным организациям (НПО), академиям и общественности. Для удобства использования всем пользователям доступны видео-субтитры на английском, испанском и русском языках. А также под каждым видео можно найти прикрепленный pdf-file с описанием содержания видео и дополненной информацией. Ссылки на обучающие модули: Модуль 1: Модуль 2: Модуль 3: Reference:

го, было предложено убрать все лишние формы отчетности, оставить только отчетность по РВПЗ. Это объясняется тем, что во многих странах такой опыт уже применяется на практике и это в разы помогает оптимизировать процесс сбора и предоставления экологической информации. Участники семинаров также были ознакомлены с адаптированными методиками оценки эмиссий непреднамеренно образующихся стойких органических загрязнителей и тяжелых металлов в окружающую среду. Методики основаны на использовании фактора эмиссий. Представители промышленности отметили простоту использования данных методологий и планируют в пилотном режиме протестировать данные методики у себя на предприятиях.

лжетімді деректердің сапасын жақсартуға болады. Реттеудің ұсыныстарына түзетулер келесі он заңнамалық актіде қолданылатын болады: Ағынды суларды тазарту бойынша директивтер 86/278 / EEC; Шу бойынша директивтер 2002/49 / EC; Экологиялық зиянның алдын алу және жою жөніндегі экологиялық жауапкершілік туралы директивтер 2004/35 / EC; Еуропалық қоғамдастық директивіндегі жазықтықты ақпараттың инфрақұрылымы (INSPIRE) 2007/2 / EC; Құстар бойынша директивтер 2009/147 / EC; Ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарын Еуропалық реттеу (E-ЛШТТ) (ЕС) № 166/2006; Жануарларды тестілеу бойынша директивтер 2010/63 / EC; Орман материалдарын реттеу ЕС (ЕС) № 995/2010; Орман заңнамасын, басқаруды және сауданы реттеу (FLEGT) (ЕС) № 2173/2005; Құрып кету қаупі төнген жабайы фауна мен флора түрлерімен халықаралық сауда туралы конвенциясы (СИТЕС) 338/97. Мүше-мемлекеттер экологиялық жауапкершілік туралы директивте ұсынылған өзгерістерге қолдау көрсетпеді. Мұның себебі бұл өзгерістер есептілік шегінен асып кетеді және қосымша әкімшілік жүктемені тудырады. Ұсыныспен сілтемесі бойынша танысуға болады. Көзі:

кеттік тіркеліміне қосу» семинары шеңберінде болып өтті.
Семинар «Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығымен, Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасымен және «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығымен ұйымдастырылды.
Семинардың басты мақсаты – ЛШТТ мәселесі бойынша мамандардың әлеуетін арттыру және Қазақстандағы ЛШТТ енгізуді әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін ұсыныстарды қалыптастыру болып табылады.
Семинарға 40-тан астам адам қатысты. Семинарға қатысушылардың қатарында үкіметтік органдардың, үкіметтік емес ұйымдардың, өнеркәсіп кәсіпорындарының, Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығының, Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасының «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығының өкілдері болды.
Семинар барысында ластауыш заттар шығарындыларын бақылау жүйесін дамыту бойынша ұсыныстар талқыланды. Қатысушылар Қазақстандағы ЛШТТ-ның негізгі маңызды аспектілері туралы ұсыныстарын жасады.
Семинар шеңберінде «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығының қызметкерлерімен қоршаған ортаға сынап және басқа да ауыр металдардың эмиссиялары, қоршаған ортаға жойылуы қиын органикалық ластауыштардың шығарындылар бағасы бойынша ЮНЕП және ЕМЕП-пен әзірленген эмиссияларды бағалаудың халықаралық әдістемелерін қарастырылды. Аталған әдістемелер семинарға қатысушыларға таныстырылды және талқылауға ұсынылды. БҰҰДБ ұлттық сарапшысы Қазақстандағы сынаптың ластануының қазіргі жағдайы туралы, атап айтқанда сынап бойынша Минамат конвенциясына қосылудың оң және теріс аспектілері туралы баяндама жасады.
«ҚОҚ АТО» ШЖҚ РМК маманымен топтарда тәжірибелік сабақ өткізілді, онда семинар қатысушылары (негізінен, өнеркәсіп кәсіпорындарының өкілдері) ЛШТТ бойынша онлайн-есептіліктің нұсқаларын толтырды.
Тыңдаушылар ЛШТТ бойынша есептілік жүйесін жетілдіру жолдарын және жүйеге барынша қол жеткізу мүмкіндігін қарастырды. Талқылау барысында қатысушылар ЛШТТ электрондық порталының құрылымы мен мазмұнын жетілдіру бойынша өз ұсынымдары мен ұсыныстарын жасады.
Семинар шеңберінде айтылған барлық ұсыныстар семинар Хаттамасында көрініс табады және болашақта Жобаны жүзеге асыруда және Қазақстанда ЛШТТ-ды ендіруді жүзеге асыруда қолданылатын болады.

низован Информационно-аналитическим центром охраны окружающей среды, Программой развития ООН в Казахстане и Центром «Содействие устойчивому развитию».
Основной целью семинара являлось повышение потенциала специалистов по вопросу РВПЗ и формирование предложений для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане.
В работе семинара приняли участие более 40 человек. В числе участников семинара представители правительственных органов, неправительственных организаций, промышленные предприятия, представители Информационно-аналитического центра охраны окружающей среды, Программы развития ООН в Казахстане и Центра «Содействие устойчивому развитию».
В ходе семинара обсудили рекомендации по развитию системы регулирования эмиссий загрязняющих веществ. Участники высказали предложения по основным важным аспектам реализации РВПЗ в Казахстане.
В рамках семинара сотрудниками Центра «Содействие устойчивому развитию» были представлены методология ЕМЕП и ЮНИТАР по оценке выбросов тяжелых металлов и непреднамеренно образующихся стойких органических загрязнителей в окружающую среду. Данные методики были презентованы участникам семинара и вынесены на обсуждение. Национальный эксперт ПРООН выступил с докладом по текущей ситуации по ртутному загрязнению в Казахстане, в частности, были рассмотрены положительные и отрицательные аспекты присоединения к Минаматской Конвенции по ртути.
Специалистом РГП на ПХВ «ИАЦ ООС» было проведено практическое занятие в группах, где участники семинара (в основном, представители промышленных предприятий) заполнили формы онлайн-отчетности по РВПЗ. Слушатели рассмотрели пути совершенствования системы отчётности по РВПЗ и возможности максимального доступа общественности к системе. В рамках дискуссий участники высказали предложения и рекомендации по улучшению структуры и содержания электронного портала РВПЗ.
Все предложения, прозвучавшие в рамках семинара, найдут свое отражение в Протоколе семинара и будут использованы в дальнейшем при реализации Проекта и внедрении РВПЗ в Казахстане.

емлекеттік тіркеліміне қосу» семинары шеңберінде болып өтті.
Семинар «Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығымен, Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасымен және «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығымен ұйымдастырылды.
Семинардың басты мақсаты – ЛШТТ мәселесі бойынша мамандардың әлеуетін арттыру және Қазақстандағы ЛШТТ енгізуді әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін ұсыныстарды қалыптастыру болып табылады.
Семинарға 50-ден астам адам қатысты. Семинарға қатысушылардың қатарында үкіметтік органдардың, үкіметтік емес ұйымдардың, өнеркәсіп кәсіпорындарының, Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығының, Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасының «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығының өкілдері болды.
Семинар барысында ластауыш заттар шығарындыларын бақылау жүйесін дамыту бойынша ұсыныстар талқыланды. Қатысушылар Қазақстандағы ЛШТТ-ның негізгі маңызды аспектілері турал ұсыныстарын жасады.
Семинар шеңберінде «Орнықты дамуға ықпал ету» орталығының қызметкерлерімен қоршаған ортаға сынап және басқа да ауыр металдардың эмиссиялары, қоршаған ортаға жойылуы қиын органикалық ластауыштардың шығарындылар бағасы бойынша ЮНЕП және ЕМЕП-пен әзірленген эмиссияларды бағалаудың халықаралық әдістемелерін қарастырылды. Аталған әдістемелер семинарға қатысушыларға таныстырылды және талқылауға ұсынылды. БҰҰДБ ұлттық сарапшысы Қазақстандағы сынаптың ластануының қазіргі жағдайы туралы, атап айтқанда сынап бойынша Минамат конвенциясына қосылудың оң және теріс аспектілері туралы баяндама жасады.
«ҚОҚ АТО» ШЖҚ РМК маманымен топтарда тәжірибелік сабақ өткізілді, онда семинардың қатысушылары (негізінен, өнеркәсіп кәсіпорындарының өкілдері) ЛШТТ бойынша онлайн-есептіліктің нұсқаларын толтырды.
Тыңдаушылар ЛШТТ бойынша есептілік жүйесін жетілдіру жолдарын және жүйеге барынша қол жеткізу мүмкіндігін қарастырды. Талқылау барысында қатысушылар ЛШТТ электрондық порталының құрылымы мен мазмұнын жетілдіру бойынша өз ұсынымдары мен ұсыныстарын жасады.
Семинар шеңберінде айтылған барлық ұсыныстар семинар Хаттамасында көрініс табады және болашақта Жобаны жүзеге асыруда және Қазақстанда ЛШТТ-ды ендіруді жүзеге асыруда қолданылатын болады.

л организован Информационно-аналитическим центром охраны окружающей среды, Программой развития ООН в Казахстане и Центром «Содействие устойчивому развитию».
Основной целью семинара являлось повышение потенциала специалистов по вопросу РВПЗ и формирование предложений для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане.
В работе семинара приняли участие около 50 человек. В числе участников семинара представители правительственных органов, неправительственных организаций, промышленные предприятия, представители Информационно-аналитического центра охраны окружающей среды, Программы развития ООН в Казахстане и Центра «Содействие устойчивому развитию».
В ходе семинара обсудили рекомендации по развитию системы регулирования эмиссий загрязняющих веществ. Участники высказались предложениями по основным важным аспектам реализации РВПЗ в Казахстане.
В рамках семинара сотрудниками Центра «Содействие устойчивому развитию» были представлены методология ЕМЕП и ЮНИТАР по оценке выбросов тяжелых металлов и непреднамеренно образующихся стойких органических загрязнителей в окружающую среду. Данные методики были презентованы участникам семинара и вынесены на обсуждение. Национальный эксперт ПРООН выступил с докладом по текущей ситуации по ртутному загрязнению в Казахстане, в частности, были рассмотрены положительные и отрицательные аспекты присоединения к Минаматской Конвенции по ртути.
Специалистом РГП на ПХВ «ИАЦ ООС» было проведено практическое занятие в группах, где участники семинара (в основном, представители промышленных предприятий) заполнили формы онлайн-отчетности по РВПЗ.
Слушатели рассмотрели пути совершенствования системы отчётности по РВПЗ и возможности максимального доступа общественности к системе. В рамках дискуссий участники высказали предложения и рекомендации по улучшению структуры и содержания электронного портала РВПЗ.
Все предложения, прозвучавшие в рамках семинара, найдут свое отражение в Протоколе семинара и будут использованы в дальнейшем при реализации Проекта и внедрении РВПЗ в Казахстане.

истративные издержки, улучшить качество имеющихся данных для будущих оценок и повысить прозрачность.
Предложение поправки регулирования будут применяться к следующим десяти законодательным актам:
Директива по очистке сточных вод 86/278 / EEC;
Директива по шуму 2002/49 / EC;
Директива об экологической ответственности в отношении предотвращения и устранения экологического ущерба 2004/35 / EC;
Инфраструктура пространственной информации в директиве Европейского сообщества (INSPIRE) 2007/2 / EC;
Директива по птицам 2009/147 / EC;
Европейское регулирование выбросов и переноса загрязнителей (E-РВПЗ) (ЕС) № 166/2006;
Директива по тестированию на животных 2010/63 / EC;
Регулирование лесоматериалов ЕС (ЕС) № 995/2010;
Регулирование лесного законодательства, управления и торговли (FLEGT) (ЕС) № 2173/2005;
Конвенция о международной торговле видами дикой фауны и флоры под угрозой исчезновения (СИТЕС) 338/97.
Государства-члены не поддержали предложенные изменения в директиве об экологической ответственности. Это связано с тем, что эти изменения выходят за рамки отчетности и вызывают дополнительное административное бремя.
С предложением можно ознакомиться по ссылке: Источник:

законодательные рамки необходимо разрабатывать на национальном уровне.
Цель обучения заключается в оказании помощи и поддержки всем заинтересованным сторонам, участвующим в разработке или внедрении национальных систем РВПЗ: правительствам, государственным должностным лицам, отраслям промышленности, неправительственным организациям (НПО), академиям и общественности.
Для удобства использования всем пользователям доступны видео-субтитры на английском, испанском и русском языках. А также под каждым видео можно найти прикрепленный pdf-file с описанием содержания видео и дополненной информацией.
Ссылки на обучающие модули: Модуль 1: Модуль 2: Модуль 3:

індегі үш оқыту модулін әзірледі. Оқытудың мақсаты ұлттық ЛШТТ жүйесін әзірлеу немесе енгізуге қатысатын барлық мүдделі тараптарға үкіметтерге, мемлекеттік лауазымды тұлғаларға, өнеркәсіп салаларына, үкіметтік емес ұйымдарға (ҮЕҰ), академиялар мен жұртшылықтар көмек және қолдау көрсету болып табылады.
Пайдаланудың қолайлығы үшін барлық пайдаланушыларға ағылшын, испан және орыс тілдерінде бейне субтитрлер қол жетімді. Сондай-ақ әр бейненің астында бейненің мазмұнының сипаттамасы мен қосымша ақпараты бар тіркелген pdf-file табуға болады.
Оқыту модулдеріне сілтемелер:
1-ші модуль: 2-ші модуль: 3-ші модуль:

ерістер мен толықтырулар енгізу жоспарланады.
ЛШТТ бойынша есептілікті ұсыну үдерісін жеңілдету мақсатында экологиялық рұқсат беру, ӨЭБ бағдарламасы, экологиялық мониторинг есептері және басқалар сияқты ЛШТТ бойынша есеп құрамындағы артық құжаттарды алып тастау ұсынылды. Ақпаратты ұсыну үдерісін оңайлату деректерді өңдеу үдерісін, ЛШТТ бойынша ақпаратты ұсынудың онлайн жүйесінің жұмысын жеңілдетуге, уәкілетті органға берілетін есептердің қайталануын жоюға және аумақтық экология департаменттері мен өнеркәсіптік кәсіпорындардың жұмыс тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, сынап және жойылуы қиын органикалық ластауыштармен қоса, ауыр металдар шығарындыларын есептеу әдістерін әзірлеу және бекіту қажет. Бұл эмиссия бағасы үшін әдіснамалық базаны дамытуға және ластауыш заттар бойынша ақпаратты ұсынудың бірыңғай тәсілін құруға мүмкіндік береді. Мұндай ақпаратты өңдеу, жалпылау және түсіну жеңіл болады. Осы және басқа да өзгерістер мен толықтыруларды енгізу жаңа Экологиялық кодекс тұжырымдамасына сәйкес жоспарланған.
Сонымен қатар «Қоршаған ортаға қатысты мәселелер бойынша сот әдiлдiгiне қол жеткізу және шешімдерді қабылдау үдерісіне жұртшылықтың қатысуы, ақпаратқа қол жеткізу туралы» Орхус конвенциясына, ЛШТТ туралы Хаттаманың ережелерімен сәйкестендіру мақсатында Ластауыштардың шығарындылары мен тасмалдарының мемлекеттік тіркелімін жүргізу ережелерін жаңарту ұсынылады.

знителей. С целью облегчения процесса предоставления отчетности по РВПЗ предлагается исключение излишней документации в составе отчета по РВПЗ, такой как экологическое разрешение, программа ПЭК, отчеты экологического мониторинга и др. Упрощение процесса предоставления информации приведет к улучшению процесса обработки данных, облегчит работу онлайн-системы по предоставлению информации по РВПЗ, исключит дублирование отчетности в уполномоченный орган и повысит эффективность работы территориальных департаментов экологии и промышленных предприятий. Кроме того, необходима разработка и утверждение методик расчета выбросов тяжелых металлов, включая ртуть и стойкие органические загрязнители. Это будет способствовать развитию методологической базы для оценки эмиссий и формированию единого подхода к предоставлению информации по загрязняющим веществам. Такую информацию будет легче обрабатывать, обобщать и понимать. Внесение этих и других изменений и дополнений уже запланировано согласно концепции нового Экологического Кодекса. Вместе с тем, предлагается обновление Правил ведения государственного регистра выбросов и переноса загрязнителей с целью приведения в соответствие с положениями Протокола о РВПЗ к Орхусской конвенции «О доступе к информации, участию общественности в принятии решений и доступе к правосудию по вопросам, касающимся окружающей среды».

орталықтары Ыстықкөлдегі (Қырғызстан) Орхус орталықтарының жыл сайынғы кездесуін өткізді. Екі күндік кездесу 2030 жылға дейінгі Орнықты даму бағдарламасына және оның мақсаттарына арналды. Семинар қатысушыларының бірі ЕҚЫҰ-ның Экономикалық және экологиялық қызметінің Үйлестіруші басқармасының бас экологиялық кеңесшісі Эсра Буттанри болды, ол Орхус орталықтары мен қоғамдық экологиялық ақпарат орталықтарының жаһандық экологиялық міндеттемелерін нақты жергілікті іс-әрекеттерге айналдыру құралдарының бірі екендігін айтты. Кездесу Ыстықкөлде Фин су институтының қолдауымен, жергілікті атқарушы органдар мен Орхус орталығымен тазалау бойынша серіктестіктермен бірлесе отырып жүргізілетін табысты үлгісін көрсететін орындарда болумен аяқталды.
Дерек көз: Жазу күні: 10/22/18 ж.

и на Иссык-Куле (Киргизия) ежегодное собрание Орхусских центров. Двухдневное совещание было посвящено Программе устойчивого развития до 2030 года и ее целям. Одним из участников семинара выступил Эсра Буттанри, старший советник по вопросам окружающей среды при Канцелярии Координатора экономической и экологической деятельности ОБСЕ, который сказал, что одними из инструментов в превращении глобальных экологических обязательств в конкретные действия на местах являются Орхусские центры и общественные экологические информационные центры.
Встреча завершилась посещением места, которое демонстрирует успешный пример кампании по очистке, проводимой совместно местными органами власти и Орхусским центром на Иссык-Куле при поддержке Финского института воды.
Источник: Дата написания: 22.10.18 г.

тәжірибесін, білімді және озық тәжірибені ескере отырып, ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімін ендіру бойынша 1996 жылғы Ұсынымды ауыстырады. Қайта қарастырылған Ұсыным ізбасарлар үшін тексерілген және келісілген, әсіресе өздерінің ЛШТТ жетілдіру жолында тұрғандар мен ендіретіндердің және сайып келгенде жоғары сапалы және салыстырмалы ЛШТТ деректерін құрауға мүмкіндіктер беретін нұсқаулықтан тұрады.

ывая новый опыт, знания и передовую практику, которые были наработаны и приобретены в связи с широким развитием РВПЗ. Пересмотренная Рекомендация представляет собой выверенные и согласованные руководства для последователей, особенно тех, которые внедряют и стоят на пути усовершенствования своих РВПЗ, и в конечном итоге это позволит создать высококачественные и сопоставимые данные РВПЗ.

табылады. ЛШТТ басты мақсаты – жұртшылықтың ақпаратқа қол жетімділігін кеңейту, ластанудың алдын алу және қысқартуда жұртшылықытың қатысуы мен үлес қосуына ықпал ету. Өткізілген компаниялардың тиімділілігін бағалау мақсатында мүдделі тараптарға сауалнама жүргізу үшін Қазақстанда ЛШТТ енгізу бойынша жоба шеңберінде Жоба шеңберінде өткізілген іс-шараларда сауалнама жүргізуге арналған сауал формасы дайындалды. 2018 жылдың қаңтар айында ЛШТТ бойынша Қазақстан халқының білімін бағалау үшін Survey Monkey серверінде онлайн-сауалнама жүргізу үдерісі іске қосылды. Сауалнамаға 200 ден астам адам қатысты олардың басым бөлігінің (55%-ы) 25 пен 44 жас аралығындағы адамдар; 28%-ы 18 бен 25 жас аралығындағылар; 10%-ы 44 пен 60 жас аралығындағы орта жастағылар және 7-ы қарт адамдар (60—75 жастағылар). Нәтиже сауалнама жасалғандардың тек 15%-ының ЛШТТ туралы ақпаратты білетіндігін, жартысына жуығының (49%-ы) ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімінің құрамы туралы жалпылама ақпаратқа ие екендігін ал, 36%-ының ЛШТТ туралы ешқашан естімегендіктерін көрсетті. Сонымен қатар 54%-дағы респонденттер өнеркәсіп кәсіпорындарының зиянды шығарындылары туралы ақпарат алуға қызығушылығы бар екендігін, 42% -ы бұл туралы білген пайдалы болатындығын, тек 4% -ын аталған тақырып қызықтырмайтындығын білдірді. Респонденттер ашық қол жетімділікте ақпарат алуға өздерінің қызығушылықтарын жұртшылық ЛШТТ деректерін нақты елді мекендердегі экологиялық жағдаймен және ластауыш заттар шығарындыларын жүзеге асырушы кәсіпорындардың экологиялық жағдайын бағалау үшін пайдалана алатындықтарымен түсіндірді. ЛШТТ денсаулық пен қоршаған ортаға қауіп төндіруші негізгі көздер туралы хабардар етуді арттырады. Респонденттердің көпшілігі Қазақстан үшін кәсіпорындардың зиянды шығарындыларының мемлекеттік тізілімін құру өте маңызды деп жауап берді. ЛШТТ енгізу экологиялық және әлеуметтік тәуекелдерді айтарлықтай төмендетуге, мүдделі тараптар арасында сындарлы диалогқа ықпал етуге, сондай-ақ мүдделер теңгеріміне қол жеткізуге және азаматтардың экологиялық құқықтарын қорғауға әкелуі мүмкін. Респонденттердің 7% -ы бұл сұраққа қалай жауап беру керектігін білмеді, тек 4% -ы бұл мәселені көрмеді. Сауал жүргізілгендердің көпшілігі үшін (62%) әлеуметтік желілер арқылы ақпарат алу ыңғайлы, ал 28%-ы арнайы интернет-сайтты пайдаланады. Респонденттердің 5%-ы газеттер мен журналдар арқылы ақпарат алуды ал, 5% -ы электронды пошта, радио және теледидар арқылы ақпарат алғысы келетіндігін айтты. 2018 жылдың 1 наурызында Л.Гумилев атындағы ЕУУ Жаратылыстану ғылымдары факультетінің студенттері мен оқытушыларымен кездесу болып өтті. Орхус конвенциясы және оны жүзеге асыру шеңберіндегі Қазақстанның міндеттері туралы ақпарат ұсынылды. «Қазақстан үшін хабардар болуды жетілдіру және тарату, жойылуы қиын органикалық ластауыштар (ЖҚОЛ) есептілігі үшін құрал ретінде ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімдерін (ЛШТТ) іске асыру бойынша ғаламдық жобасы» жүзеге асырылатын жоба туралы ақпарат ұсынылды. ЛШТТ қалыптасу тарихы, ЛШТТ енгізудің халықаралық тәжірибесі және аталған бағыттағы Қазақстан мен қабылданған қадамдары туралы ақпарат ұсынылды. Кездесу шеңберінде студенттерге Орхус конвенц РВПЗ туралы қосымша ақпарат алуға қызығушылығын көрсетті.иясы және ЛШТТ туралы бастапқы білімдеріне сауалнама жүргізілді, нәтижесінде сауалнама алынғандардың ЛШТТ туралы қосымша ақпарат алуға қызығушылықтарын көрсетті. Кездесуге дейінгі білімдерінің орташа бағасы -1,2 балл, кездесуден кейін – 3,2балл. Студенттермен жүргізілген кездесу қорынытындысы бойынша алынған ақпаратты оқу процесінде және әрі қарай жұмыста пайдалану қажеттігінатап өтілді. Сауалнама нәтижелері өткізілген ақпараттық кездесудің тиімділігін көрсетті және оны әлеуметтік желілер, БАҚ, кездеслер мен семинарлар арқылы жалғастыру қажеттілігін көрсетті.

й отношение Основная цель РВПЗ – расширение доступа общественности к информации, содействие участию общественности и внесению вклада в предупреждение и сокращение загрязнения. В рамках Проекта по внедрению РВПЗ в Казахстане для проведения опроса заинтересованных сторон в целях оценки эффективности проводимой кампании подготовлена опросная форма для проведения опросов на мероприятиях, проводимых в рамках Проекта. В январе 2018 г. был запущен процесс онлайн-опроса на сервере Survey Monkey для оценки знаний населения Казахстана по РВПЗ. В опросе приняли участие более 200 человек, большая часть которых (55%) — это люди в возрасте от 25 до 44 лет; 28% респондентов представлены возрастом от 18 до 25 лет; 10% — люди среднего возраста – от 44 до 60 лет и 7% — люди пожилого возраста (60—75 лет). Результаты показали, что лишь 15% опрошенных знают информацию об РВПЗ и его значении, около половины (49%) – владеют поверхностной информацией о том, что представляет собой регистр выбросов и переноса загрязнителей, а 36% опрошенных никогда не слышали об РВПЗ. Вместе с тем 54% респондентов ответили, что заинтересованы в получении информации о вредных выбросах промышленных предприятий, для 42% было бы полезно знать о них и лишь 4% опрошенных ответили, что их не интересует данная тематика. Свою заинтересованность в получении информации из открытого доступа респонденты объяснили тем, что данные РВПЗ общественность может использовать для ознакомления с экологической ситуацией в конкретных населенных пунктах и для оценки экологической деятельности предприятий, осуществляющих выбросы загрязняющих веществ. РВПЗ повышают осведомленность об основных источниках угрозы здоровью и окружающей среде. Преобладающая часть опрошенных ответила, что создание публичного регистра вредных выбросов предприятий очень важно для Казахстана. Введение РВПЗ может привести к значительному снижению экологических и социальных рисков, способствовать конструктивному диалогу между заинтересованными сторонами, а также достижению баланса интересов и защиты экологических прав граждан. 7% респондентов не знали, как ответить на данный вопрос и лишь 4% — не видят в этом смысла. Для большинства опрошенных (62%) удобнее получать информацию через социальные сети, 28% респондентов воспользовались бы специальным интернет – сайтом. 5% респондентов изъявили желание получать информацию через газеты и журналы и 5% указали, что хотят получать информацию на адресную почту, через радио и ТВ. 1 марта 2018 года прошла встреча со студентами и преподавателями факультета естественных наук ЕНУ им. Л. Гумилева. Была представлена информация об Орхусской конвенции и обязательствах Казахстана в рамках ее реализации по проекту «Глобальный проект по реализации Регистра Выбросов и Переноса Загрязнителей (РВПЗ) в качестве инструмента для отчетности Стойких Органических Загрязнителей (СОЗ), распространение и повышение осведомленности для Республики Казахстан». Была представлена информация об истории создания РВПЗ, международном опыте внедрения РВПЗ и принимаемых Казахстаном шагов в данном направлении. В рамках встречи был проведен опрос студентов о начальных знаниях Орхусской конвенции и РВПЗ, который показал заинтересованность опрошенных в получении дальнейшей информации об РВПЗ. Средняя оценка знаний до проведения кампании составила – 1,2 балла, после – 3,2. По итогам встречи студентами отмечена необходимость внедрения РПЗ и использования полученной информации в процессе обучения и дальнейшей работе. Результаты опросов показывают, эффективность проводимой информационной кампании и демонстрируют необходимость ее продолжения через социальные сети, СМИ, встречи и семинары. Polling for knowledge assessment on PRTR were conducted among population of Kazakhstan Currently in Kazakhstan implementation of the Register of emissions and transfer of pollutants (PRTR) which is intended for creation of database on emissions and transfer of potentially dangerous chemicals is carried out. PRTR represents a certain means of obtaining systematic, periodically updated information on emissions and/or interesting chemicals transfer and also ensuring access to this information of interested person. Main objective of PRTR – expansion information for the public, assistance to participation of the public and contributing to prevention and reduction of pollution. Within the Project on PRTR implementation in Kazakhstan for holding poll of interested parties for assessment of conducted campaign efficiency it was prepared the form for holding polls on events held within the Project. In January, 2018 process of online poll on Survey Monkey server for knowledge assessment on PRTR of Kazakhstan population has been started. More than 200 people whose most part (55%) they are aged people from 25 to 44 years have participated in poll; 28% of respondents are presented by age from 18 to 25 years; 10% — people of middle age – from 44 to 60 years and 7% — people of advanced age (60—75 years). Results have shown that only 15% of respondents know information on PRTR and its value, about a half (49%) – possess superficial information of the register of emissions and transfer of pollutants what is this, and 36% of respondents never heard about PRTR. At the same time 54% of respondents have answered that they are interested in obtaining information on harmful emissions of industrial enterprises, for 42% it would be useful to know about it and only 4% of respondents have answered that they aren't interested in this subject. Respondents have explained interest in obtaining information from open access with the fact that the public can use PRTR data for acquaintance with an ecological situation in concrete settlements and for assessment of ecological activity of enterprises which are carrying out emissions of pollutants. PRTR increase awareness on the main sources of health threat and the environment. The most part of respondents has answered that the public register of harmful emissions creation for enterprises is very important for Kazakhstan. PRTR implementation can lead to considerable decrease in environmental and social risks, promote constructive dialogue between interested parties and also to balance achievement of interests and protection of ecological rights of citizens. 7% of respondents didn't know how to answer the matter and only 4% — don't see in it sense. For most of respondents (62%) it is more convenient to obtain information through social networks, 28% of respondents would use special website, 5% of respondents have shown willingness to obtain information through newspapers and magazines and have indicated 5% that they want to obtain information on address mail, through radio and TV. On March 1, 2018 there has taken place the meeting with students and teachers of natural sciences faculty of ENU, L. Gumilev. It was provided information on the Aarhus convention and obligations of Kazakhstan within its implementation on «Global Project on Implementation of the Register of Emissions and Transfer of Pollutants (PRTR) as a Tool for Reporting of Resistant Organic Pollutants (ROP), Distribution and Increase in Awareness for the Republic of Kazakhstan» project. It was provided information on PRTR creation history, international experience of PRTR implementation and steps accepted by Kazakhstan in this direction. Within the meeting it was conducted polling of students about initial knowledge of the Aarhus convention and PRTR which has shown interest of respondents in obtaining further information on PRTR. Average assessment of knowledge before holding a campaign has made – 1,2 points, after – 3,2. Following the results of a meeting, students have noted need of PRTR implementation and use of obtained information during training and further work. Results of polls show, efficiency of conducted information campaign and show need of its continuation through social networks, media, meetings and seminars.

и Центром «Содействие устойчивому развитию» при поддержке Министерства энергетики Республики Казахстан. С 2017 года промышленные предприятия I категории должны предоставлять отчеты по эмиссиям загрязняющих веществ для включения в регистр выбросов и переноса загрязнителей (РВПЗ), доступный широкой общественности. В список веществ, подлежащих отчетности входит 86 веществ, в числе которых стойкие органические загрязнители, ртуть и другие опасные химические вещества. Семинар проводился с целью повышения потенциала заинтересованных сторон в части отчетности по загрязняющим веществам, внедрения в Казахстане РВПЗ, а также пилотного тестирования портала для онлайн-отчетности по эмиссиям. В семинаре приняли участие 60 человек, среди которых представители Министерства энергетики РК, Управлений природных ресурсов и регулирования природопользователей, Департаментов экологии, Департаментов охраны общественного здоровья, предприятий горнодобывающей, энергетической, нефтеперерабатывающей, металлургической, химической отраслей и НПО из г.Астаны, Акмолинской, Карагандинской, Восточно-Казахстанской, Костанайской и Алматинской областей.
В рамках сессии по ведению государственного регистра выбросов и переноса загрязнителей в Казахстане были рассмотрены требования законодательства РК по ведению государственного регистра выбросов и переноса загрязнителей РК, текущая ситуация по ратификации Протокола о РВПЗ в Казахстане. Участникам были представлены Проекты национальных руководств по методам оценки эмиссий для ключевых и приоритетных секторов. В ходе сессии по программному обеспечению для предоставления отчетности в государственный РВПЗ участникам представили портал, разработанный РГП «ИАЦ ООС», который автоматизирует процесс ведения РВПЗ. Архитектура создаваемого портала предполагает три основных элемента: сервер приложений в качестве основного ядра, сервер базы данных в качестве основного хранилища данных, личный кабинет как инструмент взаимодействия пользователей с порталом РВПЗ. Участники приняли участие в тестировании портала, смогли в пилотном режиме ввести данные, необходимые для отчетности, а также выработали ряд рекомендаций по совершенствованию системы онлайн-отчетности. Во время сессий по оценке эмиссии ртути и других тяжелых металлов в окружающую среду и оценке выбросов стойких органических загрязнителей в окружающую среду участники рассмотрели международные методики оценки эмиссий, разработанные ЮНЕП и ЕМЕП. Предложения и рекомендации, прозвучавшие в рамках семинара, будут учтены при внедрении РВПЗ в Казахстане и совершенствовании методического обеспечения в области оценки эмиссий.

ижесінде сауалнама жүргізілгендер болашақта жүзеге асырылатын жоба мен ЛШТМТ туралы ақпарат алуға қызығушылықтарын көрсетті.
«Қазақстан үшін хабардар болуды жетілдіру және тарату, жойылуы қиын органикалық ластауыштар есептілігі үшін құрал ретінде ластауыштардың шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімдерін іске асыру бойынша ғаламдық жобасы» жүзеге асырылатын жоба туралы ақпаратпен «АТО» РМК Мемлекеттік экологиялық ақпарат қоры департаментінің директоры А.Балабаева мінбеге шықты. Студенттер мен оқытушыларға ЛШТТ-ны құрудың тарихы, аталған бағытта Қазақстанмен жүзеге асырылған қадамдар мен оны ендірудің халықаралық тәжірибесі ұсынылды. Факультет басшылығымен жоба командасымен болашақтағы ынтымақтастықты дамыту және факультеттің алдағы іс-шараларына қатысу туралы келісімге қол жеткізілді.

шеңберінде жүзеге асырылды. Семинардың жұмысына 45-тен астам адам қатысты. Сонымен қатар семинарға Қоғамдық денсаулық сақтау департаментінің, Экология департаментінің, Статистика департаментінің, Табиғи ресурстар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасының және Павлодар облысы бойынша басқа де мелекеттік органдардың, сонымен қатар тау-кен өндіру, энергетика, мұнай өңдеу, металлургия, химия саласы кәсіпорындарының, экологиялық жобалау ұйымдары мен зертханалардың, Павлодар Охус орталығының және басқа да үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері қатысты. Семинардың басты міндеті ЛШТТ мәселесі бойынша Павлодар облысының мамандарының әлеуетін арттыру және Қазақстандағы ЛШТТ енгізуді әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін ұсыныстарды қалыптастыру болып табылады. Семинарда ЛШТТ хаттамасының негізгі ережелері және оның жүзеге асырудағы халықаралық тәжірибе, Қазақстанда ЛШТТ енгізу бойынша шолу, ластауыштар шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімдерінің атмосфералық ауа, ағынды сулар, топырақ (өндіріс және тұтыну қалдықтарынан) бойынша ағымдағы жағдайын бағалауды қарастырылды. Семинарға қатысушылар ауа, су және топырақ эмиссиялары бойынша есептілік үшін ластауыш заттар тізбесін талқылауда белсенділік танытты. Семинар ЛШТТ мәселелері бойынша мамандардың әлеуетін арттыруға, тәжірибе алмасуға және Қазақстанда ЛШТТ ендірудің әдістемелігін қамтамасыз етудің әзірлемесіне біршама тиімді ұсыныстарды қалыптастыруға мүмкіндік берді.

и Департамента охраны общественного здоровья, Департамента экологии, Департамент статистики, Управления природных ресурсов и регулирования природопользования и других государственных органов Павлодарской области, а также предприятий горнодобывающей, энергетической, нефтеперерабатывающей, металлургической, химической отраслей, экологических проектных организаций и лабораторий, Павлодарского Орхусского центра и других неправительственных организаций. Главной задачей семинара было повышение потенциала специалистов Павлодарской области по вопросу РВПЗ и формирование предложений для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане. На семинаре рассмотрены основные положения Протокола РВПЗ и международный опыт его осуществления, обзор по внедрению РВПЗ в Казахстане, текущая ситуация по оценке выбросов и переноса загрязняющих веществ в атмосферный воздух, сточные воды, почву (из отходов производства и потребления). Участники семинара приняли активное участие в обсуждении перечней загрязняющих веществ для отчетности по эмиссиям в воздух, воду и почву. Семинар дал возможность повысить потенциал специалистов по вопросу РВПЗ, обменяться опытом и сформировать наиболее приемлемые предложения для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане.

ар жүргізілуде. Экологиялық кодекске мемлекеттік ЛШТТ енгізу туралы толықтырулар енгізілді (160-бап). Семинар Астана қаласындағы ЕҚЫҰ кеңселік бағдарламасының қолдауымен «Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығы» ШЖҚ РМК мен ЮНИТАР (БҰҰ оқу және ғылыми-зерттеу институты) — «Жойылуы қиын органикалық заттар (ЖҚОЗ) есептілігіне арналған құрал ретінде Ластауыштар шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімін (ЛШТТ) жүзеге асыру бойынша жаһандық жоба» және Қазақстан Республикасы үшін таратуды және хабарлар етуді арттыру бірлескен жобасы шеңберінде жүзеге асырылды. Ұйымдастырушысы болып «Орнықты дамуға жәрдемдесу» орталығы шықты. Семинардың жұмысына 70-тен астам адам қатысты. Семинарға қатысушылар қатарында мемлекеттік органдардың: Экологиялық мониторинг және ақпарат департаментінің, Қалдықтарды басқару департаментінің, Климаттың өзгеруі жөніндегі департаментінің, ҚР Энергетика министрлігі Экологиялық реттеу және бақылау комитетінің, Қарағанды облысы бойынша Экология департаментінің, ҚР Ұлттық экономика министрлігі Статистика комитетінің, ҚР ЭМ «ҚОҚ АТО» ШЖҚ РМК-ның, «Қазгидромет» РМК-ның, «Жасыл даму» АҚ-ның өкілдері болды. Семинарда өнеркәсіптік кәсіпорындар белсенділік танытты: «Самрұқ-Энерго» АҚ, «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ, «АрселорМиттал Теміртау» АҚ, КПО б.в., АМӨЗ және басқа тау-кен өндіру, энергетика, мұнай өңдеу, металлургия, химия саласының кәсіпорындары. Үкіметтік емес сектор аймақтық Орхус орталықтары мен басқа да ҮЕҰ-мен ұсынылды. Семинардың басты мақсаты – ЛШТТ мәселесі бойынша мамандардың әлеуетін арттыру және Қазақстандағы ЛШТТ енгізуді әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін ұсыныстарды қалыптастыру. Семинарға қатысушыларға ЛШТТ хаттамасының негізгі ережелері, Қазақстанда ЛШТТ енгізу бойынша шолу,, ЛШТТ бойынша Ұлттық ұсыныстар, сонымен қатар мемлекеттік ЛШТТ үшін ақпаратты ұсыну бойынша ҚР заңнамасының ағымдағы талаптары ұсынылады. Семинардың жұмысына «Азаматтарды қолдау орталығының» басшысы, халықаралық сарапшы, «Арника» (Чехия) ҮЕҰ жобасының үйлестірушісі – Мартин Скальский қатысты. Ол мемлекеттік органдардың, өнеркәсіптік кәсіпорындардың және ҮЕҰ ЛШТТ Хаттамасын жүзеге асырудағы халықаралық тәжірибе және үздік дағдылар туралы сұрақтарына жауап берді. Тыңдаушылар ластауыштар шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімдерінің атмосфералық ауа, ағынды сулар, топырақ (өндіріс және тұтыну қалдықтарынан) бойынша ағымдағы жағдайын бағалауды қарастырды. Қатысушылар талқылау барысында ЛШТТ бойынша есептілік үшін ластауыш заттар тізбесіне талдау жасады. Пікірталас кезінде қатысушылар негізінен Қазақстанда ЛШТТ жүзеге асырудың маңызды аспектілері туралы айтты. Өнеркәсіптік кәсіпорындар ЛШТТ бойынша есептіліктің қосымша нұсқаларының енгізілуіне, үкіметтік емес ұйымдар ЛШТТ деректерінің қол жетімділігі және оларды пайдаланудың мүмкіндігіне алаңдаушылықтарын білдіруде. Семинар шеңберінде айтылған барлық ұсыныстар семинар хаттамасында көрсетіледі және Жобаны әрі қарай жүзеге асыруда және Қазақстанда ЛШТТ енгізуде пайдаланылатын болады.

ственного РВПЗ (статья 160). Семинар прошел в рамках проекта РГП «Информационно-аналитический центр охраны окружающей среды» и ЮНИТАР «Глобальный проект по реализации РВПЗ в качестве инструмента для отчетности СОЗ, распространение и повышение осведомленности для Казахстана» и при поддержке Офиса программ ОБСЕ в Астане. Организатором выступил Центр «Содействие устойчивому развитию». В работе семинара приняли участие свыше 70 человек. В числе участников семинара представители государственных органов: Департамента экологического мониторинга и информации, Департамента управления отходами, Департамента по изменению климата, Комитета экологического регулирования и контроля Министерства энергетики РК, Департамент экологии по Карагандинской области, Комитета по статистике Министерства национальной экономики РК, РГП на ПХВ «ИАЦ ООС» МЭ РК, РГП «Казгидромет», АО «Жасыл Даму». Активное участие в семинаре приняли промышленные предприятия: АО «Самрук-Энерго», АО НК «КазМунайГаз», АО «АрселорМиттал Темиртау», КПО б.в., АНПЗ и другие предприятия горнодобывающей, энергетической, нефтеперерабатывающей, металлургической, химической отраслей. Неправительственный сектор был представлен региональными Орхусскими центрами и другими НПО. Основной целью семинара являлось повышение потенциала специалистов по вопросу РВПЗ и формирование предложений для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане. Участникам представлены основные положения Протокола РВПЗ, обзор по внедрению РВПЗ в Казахстане, Национальные предложения Республики Казахстан по РВПЗ, а также текущие требования законодательства РК по предоставлению информации для государственного РВПЗ. В работе семинара принял участие международный эксперт — Глава «Центра поддержки граждан», координатор проектов НПО «Арника» (Чехия) Мартин Скальский. Он ответил на вопросы государственных органов, промышленных предприятий и НПО о международном опыте и наилучших практиках реализации Протокола РВПЗ. Слушатели рассмотрели текущую ситуацию по оценке выбросов и переноса загрязняющих веществ в атмосферный воздух, сточные воды, почву (из отходов производства и потребления). В ходе обсуждения участники проанализировали перечень загрязняющих веществ для отчетности по РВПЗ. В рамках дискуссий участники высказались по основным важным аспектам реализации РВПЗ в Казахстане. Промышленные предприятия обеспокоены введением дополнительных форм отчетности по РВПЗ, неправительственные организации – доступностью данных РВПЗ и возможностью их использования. Все предложения, прозвучавшие в рамках семинара, найдут свое отражение в Протоколе семинара и будут использованы в дальнейшем при реализации Проекта и внедрении РВПЗ в Казахстане.

ңберінде жүзеге асырылды. Семинардың жұмысына 30 адам қатысты. Оның ішінде Экология департаментінің, Табиғи ресурстар және табиғатты пайдалануды реттеу басқармасының, Статистика департаментінің және Ақтөбе облысы бойынша басқа да мемлекеттік органдардың және тау-кен өндіру, энергетика, мұнай өңдеу, металлургия, химия саласының, экологиялық жобалық ұйымдардың және зертханалардың, үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері қатысты. Семинардың басты мақсаты – ЛШТТ мәселесі бойынша мамандардың әлеуетін арттыру және Қазақстандағы ЛШТТ енгізуді әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін ұсыныстарды қалыптастыру. Семинар шеңберінде мыналар қарастырылды: • ЛШТТ хаттамасы, оның негізгі ережелері және іске асырудың халықаралық тәжірибесі; • Қазақстанда ЛШТТ енгізу бойынша шолу; • ластауыштар шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімдерінің атмосфералық ауа, ағынды сулар, топырақ (өндіріс және тұтыну қалдықтарынан) бойынша ағымдағы жағдайы. Семинарға қатысушылар ауа, су және топырақ эмиссиялары бойынша есептілік үшін ластауыш заттар тізбесін талқылауда белсенділік танытты. Семинар ЛШТТ мәселесі бойынша мамандардың әлеуетін арттыруға, тәжірибе алмасуға және Қазақстанда ЛШТТ енгізудің әдістемелік қамтамасыз етудің әзірлемесі үшін біршама дұрыс ұсыныстарды қалыптастыруға мүмкіндік берді.

авители Департамента экологии, Управления природных ресурсов и регулирования природопользования», Департамента по статистике и других государственных органов Актюбинской области, а также предприятий горнодобывающей, энергетической, нефтеперерабатывающей, металлургической, химической отраслей, экологических проектных организаций и лабораторий, неправительственных организаций. Главной задачей семинара было повышение потенциала специалистов по вопросу РВПЗ и формирование предложений для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане. В рамках семинара были рассмотрены: • протокол РВПЗ, его основные положения и международный опыт осуществления; • обзор по внедрению РВПЗ в Казахстане; • текущая ситуация по оценке выбросов и переноса загрязняющих веществ в атмосферный воздух, сточные воды, почву (из отходов производства и потребления). Участники семинара приняли активное участие в обсуждении перечней загрязняющих веществ для отчетности по эмиссиям в воздух, воду и почву. Семинар дал возможность повысить потенциал специалистов по вопросу РВПЗ, обменяться опытом и сформировать наиболее приемлемые предложения для разработки методического обеспечения внедрения РВПЗ в Казахстане.

– ластанудан қоршаған ортаның тозуын және төмендету және алдын алуға қосымша ықпал ететін және шығарындылар мен ластауыштар мен қалдықтарды тасымалдау туралы ақпаратпен жұртшылықтың қол жетімділігін қамтамасыз ету. ЛШТТ құрамы атмосфераға шығарылатын, су мен топыраққа ағызылатын және бір аймақтан екіншісіне тасымалданған ластауыштардың экологиялық деректер базасынан тұрады. ЛШТТ туралы хаттама Орхус Конвенциясына 2003 жылы қабылданды және міндетті сипатта болады. Құжат компанияны 86 ластауыш бойынша қоршаған орта эмиссиялары туралы ақпаратты жариялауды міндеттейді. Хаттама Қазақстанмен әлі де ратификацияланбады. Алайда, елде осы жүйенің жеке элементтері енгізілуде. 2016 жылы ҚР Экологиялық Кодексіне Ластауыштар шығарындылары мен тасымалдарының мемлекеттік тіркелімін жүргізуге толықтырулар енгізілді. Тіркелімді жүргізу қағидалары ҚР Энергетика министрінің м.а. 2016 жылғы 10 маусымдағы № 241 бұйрығымен бекітілді. Ережелерде 1-санаттағы кәсіпорындар жыл сайын 1 сәуірге дейін шығарындылар, төгінділер мен түзілген қалдықтар бойынша есептілік нысандарын қамтиды. Бұған дейін ЛШТТ бойынша есеп беру қазақстандық кәсіпорындармен ерікті негізде жүзеге асырылды Жобаның мақсаты ЖҚОЛ бойынша қоршаған орта жағдайы және басқа басым химиялық заттар туралы деректердің нақтылығын және қол жетімділігін жақсарту және экологиялық мәселелер бойынша ақпарттандыруды және жұртшылықтың қатысуын арттыру болып табылады. Сонымен қатар жоба басқа бес елде жүзеге асырылуда: Беларусия, Камбоджи, Эквадор, Молдова, Перу. Жоба 2019 жылға дейін жалғасады. Жоба барысында халықаралық тәжірибені меңгеру, ЛШТТ бөлігіндеге ҚР заңнамаларын жетілдіру, ЛШТТ Хаттамасын жүзеге асыру үшін әдістемелік құжаттарды әзірлеу, есеп берудің онлайн жүйесін құру қарастырылды. Жоба шеңберінде өнеркәсіп кәсіпорындары, мемлекеттік органдар, үкіметтік емес секторлар мен БАҚ өкілдері үшін Қазақстанда ЛШТТ жүзеге асыру мәселелері бойынша бірқатар тақырыптық тренингтер өткізіледі. Жоба жұмысы Орхус, Стокгольм конвенцияларын және химиялық заттар мен қалдықтарды басқару бойынша басқа да бірқатар халықаралық құжаттарды қамтиды. Жобаның жүзеге асырылу барысы туралы ақпараттандыру үшін жүргізілген жұмыстар туралы баспасөз ақпараттары, өзекті жаңалықтар мен басқа да ақпараттар орналастырылатын бірнеше ақпараттық ресурстар жасалды: (сайт толтырылуда)

общественности к информации о выбросах и переносе загрязнителей и отходов и опосредованно способствовать снижению и предотвращению деградации окружающей среды от загрязнения. РВПЗ представляет собой экологическую базу данных загрязняющих веществ, выбрасываемых в атмосферу, сбрасываемых в воду и почву и переносимых с той или иной территории. Протокол о РВПЗ к Орхусской Конвенции принят в 2003 году и носит обязательный характер. Документ обязывает компании публиковать информацию об эмиссиях в окружающую среду по 86 загрязнителям. Казахстан ещё не ратифицировал Протокол. Однако в стране внедряются отдельные элементы этой системы. В 2016 году в Экологический Кодекс РК внесены дополнения о введении государственного регистра выбросов и переноса загрязнителей. Правила ведения регистра утверждены Приказом и.о. Министра энергетики РК от 10 июня 2016 г. № 241. Правила содержат формы отчетности по выбросам, сбросам и образованию отходов, по которым предприятия 1-ой категории должны отчитываться ежегодно до 1-го апреля. Ранее предоставление отчетности по РВПЗ осуществлялось казахстанскими предприятиями на добровольной основе. Целью проекта является улучшение доступа и точности данных о состоянии окружающей среды по СОЗ и другим приоритетным химикатам и повышение осведомленности и участия общественности по экологическим вопросам, посредством внедрения полностью эксплуатационного национального РВПЗ. Параллельно проект реализуется в пяти других странах: Беларуси, Камбоджи, Эквадоре, Молдове, Перу. Проект продлится до февраля 2019 года. В ходе проекта предусмотрено изучение международного опыта, совершенствование законодательства РК в части РВПЗ, разработка методических документов для реализации Протокола РВПЗ, создание онлайновой системы отчетности. В рамках проекта пройдет серия тематических тренингов для промышленных предприятий, государственных органов, неправительственного сектора и представителей СМИ по вопросам реализации РВПЗ в Казахстане. Работа проекта охватывает деятельность по реализации Орхусской, Стокгольмской конвенций и ряда других международных документов по управлению химическими веществами и отходами. Для информирования о ходе реализации проекта создано несколько информационных ресурсов, на которых размещаются пресс-релизы о проводимой работе, актуальные новости и другая информация: (сайт на стадии заполнения)

сти для Казахстана». РВПЗ представляет собой каталог или базу данных (воздух, вода и земля) выбросов и переноса потенциально опасных химических веществ. Протокол о РВПЗ к Орхусской Конвенции принят в 2003 году и носит обязательный характер. В Казахстане постепенно внедряются элементы РВПЗ и проводится работа по ратификации Протокола РВПЗ. Основная цель проведения тренинга заключалась в повышении потенциала специалистов по вопросам РВПЗ и обсуждении существующих проблем по внедрению РВПЗ в Казахстане. В тренинге приняли участие специалисты РГП «ИАЦ», АО «Жасыл Даму», Центра «Содействие устойчивому развитию», эксперты в области экологического проектирования и нормирования. На тренинге рассмотрены основные положения Протокола РВПЗ, международный опыт осуществления РВПЗ, текущая ситуация по внедрению РВПЗ в Казахстане. Специалисты в области воды, воздуха, отходов представили текущую ситуацию по оценке выбросов, сбросов и переносу загрязняющих веществ из отходов. Эксперт международного уровня Есеркепова Ирина Байтурсыновна — директор департамента инвентаризации парниковых газов АО «Жасыл Даму» — представила рекомендации Программы наблюдения и оценки переноса веществ, загрязняющих атмосферный воздух, на большие расстояния в Европе (ЕМЕП) по оценке выбросов загрязняющих веществ в атмосферный воздух. Участники обсудили список загрязняющих веществ, включенных в государственный РВПЗ Казахстана согласно Приказу и.о. Министра энергетики Республики Казахстан от 10 июня 2016 года № 241. Также участники рассмотрели проект Национального предложения по РВПЗ. По итогам тренинга участники выработали ряд предложений и рекомендаций, которые будут реализованы в ходе проекта.

стижение цели 2020 г. «Будущее без токсичных веществ!». В 2010 году в рамках проекта были разработаны четыре образовательных модуля по вопросам химических веществ и здоровья: «Стратегический подход к международному регулированию химических веществ (Strategic Approach to International Chemicals Management, SAICM)»; «Регистр выбросов и переноса загрязнителей (Pollutant Release and Transfer Registers, PRTR)»; «Влияние асбеста на экосистемы и здоровье населения»; «Химическая безопасность продуктов питания и товаров народного потребления». Каждый модуль рассчитан на специфические целевые группы (НПО, население, СМИ, местные власти, бизнес). Одним из основных результатов этого проекта стала разработка Субрегионального плана действий НПО, который направлен на решение общих для неправительственных организаций Центральной Азии вопросов, в частности: получение заинтересованными сторонами знаний о вредном воздействии токсичных веществ на здоровье и окружающую среду; обеспечение доступа к информации и приобретение опыта в работе, связанной с вопросами химического загрязнения; укрепление сотрудничества на международном, региональном, национальном уровне, создание потенциала. В 2009 году был реализован проект «Усиление общественного участия в Орхусском процессе и содействие составлению Регистра выбросов и переноса загрязнителей (РВПЗ)», при поддержке Центра ОБСЕ в Астане, а также помощи и поддержке со стороны Министерства охраны окружающей среды Республики Казахстан. В проекте принимали участие Европейский ЭКО-Форум, Аналитическое экологическое агентство «Greenwomen», промышленные предприятия, ряд государственных структур Восточно-Казахстанской области, эксперты, неправительственные организации. В данном проекте ставилась задача – составление пилотного регистра (выработать рекомендации для составления национального РВПЗ). Пилотный РВПЗ был разработан на субнациональном уровне на основе статистической отчетности предприятий Восточно-Казахстанской области. Проект можно назвать первым опытом составления пилотной версии РВПЗ. Реализация программной части электронного регистра выполнена путем адаптации демонстрационного электронного регистра (DEMO – PRTR), разработанного Европейским экологическим форумом. За основу был взят субнациональный электронный регистр Волгоградской области Российской Федерации. Пилотный РВПЗ был составлен с целью проведения функциональной проверки возможностей создания национального РВПЗ на основе Протокола по РВПЗ; выработки механизмов представления данных основными предприятиями-загрязнителями; выявления основных проблем, с которыми могут столкнуться предприятия при составлении регистра. На основе представленных данных на бумажных носителях была проанализирована статистическая отчетность по выбросам и сбросам более 20 промышленных предприятий Восточно-Казахстанской области. В ходе реализации проекта подготовлен анализ законодательных и институциональных возможностей, изучена отчетность предприятий, проведено тестирование системы РВПЗ. Проведен опрос степени доверия населения г. Усть-Каменогорск источникам экологической информации по результатам исследования ОФ «ЭМИР». Это далеко не полный перечень проектов, которые были направлены на создание РВПЗ в Казахстане. Благодаря большой работе неправительственного сектора сегодня достигнуто понимание необходимости создания РВПЗ и его дальнейшего развития.

е асырылады.
ЮНИТАР ЛШТТ платформасы ретінде ұсынылған көрсетілген Жоба шеңберінде ресми сайт әзірледі. Платформаны құрудың мақсаты – әрбір елде Жобаны жүзеге асыру мониторингі және үздік тәжірибемен және алған сағаттармен алмасу. Бұл жерде әрбір елде жүзеге асырылған іс-шаралар туралы ақпарат, байланыс деректері, басылымдар мен формудар ұсынылған. Сайтқа сілтеме -

Беларусь, Молдова, Камбоджа, Перу и Чили.
ЮНИТАР разработал официальный сайт в рамках реализации указанного Проекта, который представлен в качестве РВПЗ Платформы. Цель создания платформы – мониторинг реализации Проекта в каждой стране и обмен лучшей практикой и полученными уроками. Здесь представлена информация о проводимых мероприятиях в каждой стране, контактные данные, публикации и форумы.
Ссылка на сайт -

l organizations to develop practical tools to support the efforts of member countries, to reach out to non-member countries and coordinate international activities. To help member countries implement effective and effective pollutant registration and transfer systems (PRTRs), the OECD prepares documents describing the experience of countries that have already developed a PRTR; Current and new uses of PRTR data; As well as the identification, selection and adaptation of emission estimation methods that can be used by industry to calculate pollutant releases and transfers. PRTR-related activities also include developing methods to make PRTR data from different countries more comparable, so that PRTRs can be used on a continental and global scale, developing and cataloging methods for estimating emissions from point and non-point sources and promoting the use of information оn PRTRs as a way of assessing progress in achieving global sustainability. A detailed description of the activities of the OECD, guidelines and other documents on PRTRs can be found on the website:

ін нақты құралдарды әзірлеу мақсатында үкіметтермен, өнеркәсіппен және үкіметтік емес ұйымдармен ынтымақтасады Мүше-елдерге ластағыштарды тіркеу және тасымалдаудың ұтымды және тиімді жүйесін енгізуге көмек көрсету үшін ЭЫДҰ ЛШТТ деректерін пайдаланудың ағымдағы және жаңа түрлерін, ЛШТТ әзірлеген елдердің тәжірибесін сипаттайтын құжаттарды сонымен қатар, ластағыштар шығарындылары мен тасымалдауларының есебі үшін өнеркәсіппен пайдаланылатын сәйкеестендіру үдерісін, шығарындылары бағасын іріктеу жіне бейімдеу әдістерін әзірлейді. ЛШТТ қызметі сонымен қатар, әртүрлі елдерден ЛШТТ деректерін біршама салыстырмалы әдістрді енгізеді сол арқылы ЛШТТ континенталды және жаһандық масштабта пайдалануға, нүктелі және нүктелі емес шығарындылар бағасын және әдіс каталогизациясын әзірлеуге мүмкіндік береді және жаһандық орнықтылыққа жету прогресінің бағасының әдісі ретінде ЛШТТ туралы ақпаратты пайдалануға ықпал етуге байланысты болады. ЭЫДҰ қызметінің толық сипаттамасын, ЛШТТ бойынша нұсқаулықтармен және басқа құжаттармен келесі сайттардан танысуға болады:

ских инструментов для поддержки усилий стран-членов, обеспечения охвата стран, не являющихся членами, и координации международной деятельности. Чтобы помочь странам-членам внедрить действенные и эффективные системы регистрации и переноса загрязнителей (РВПЗ), ОЭСР готовит документы, описывающие опыт стран, которые уже разработали РВПЗ; текущие и новые виды использования данных РВПЗ; а также процесс идентификации, отбора и адаптации методов оценки выбросов, которые могут использоваться промышленностью для расчета выбросов и переносов загрязнителей. Деятельность, связанная с РВПЗ, включает также разработку методов, позволяющих сделать данные РВПЗ из разных стран более сопоставимыми, с тем, чтобы можно было использовать РВПЗ в континентальном и глобальном масштабе, разработку и каталогизацию методов оценки выбросов из точечных и неточечных источников и содействие использованию информации о РВПЗ в качестве способа оценки прогресса в достижении глобальной устойчивости. С подробным описанием деятельности ОЕСР, руководствами и другими документами по РВПЗ можно ознакомиться на сайте:

кізілді. Семинарға 50 адам қатысты. Соның ішінде ҚР Энергетика министрлігінің, «ҚОҚАТО» ШЖҚ РМК-нің, «Қазгидромет» РМК-нің, ҚР Ұлттық экономика министрлігі Статистика комитетінің және басқа да мемлекеттік органдардың, Астанадағы ЕҚЫҰ Орталығы, өнеркәсіптік және жобалау ұйымдары, Орхусс орталықтары мен үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері қатысты. Семинар аясында Қазақстандағы Ластауштар шығарындылары мен тасымалдарының тіркелімі туралы хаттаманы жүзеге асыру ерекшеліктері, ЛШТТ-нің негізгі фактілері ұсынылды. Талқылау барысында қатысушылар Қазақстанда ЛШТТ-нің қазіргі жағдайын бағалады. ЛШТТ жөніндегі хаттаманың талаптарын әр бап бойынша егжей-тегжейлі талдау, Қазақстандағы ЛШТТ-нің қолданыстағы тетіктерін нақтылауға мүмкіндік берді. Осыған сүйене отырып, қатысушылар Қазақстандағы ЛШТТ-ні дамыту жөнінде одан әрі шаралар қабылдау үшін ұсыныстар тұжырымдады. Бұл ұсыныстар одан әрі Қазақстанда ЛШТТ-ні жүзеге асыруды әдістемелік қамтамасыз етуді әзірлеу кезінде, сондай-ақ ЛШТТ жөнінде ұлттық ұсыныстарды дайындау кезінде пайдаланатын болады. Қатысушылар арасында сауалнама жүргізу арқылы ЛШТТ мәселелері туралы білім берудегі оқыту және білім қажеттіліктері бағаланды. Сауалнамаларды талдау жоба барысында әзірлеуге жоспарланған оқыту модульдері үшін қажетті тақырыптар мен мәселелерді анықтауға мүмкіндік берді. Жобаның мақсатында мемлекеттік органдардың, өндірістік кәсіпорындардың, үкіметтік емес ұйымдар мен бұқаралық ақпарат құралдарының топтарың оқыту жоспарланып отыр. Оқыту семинарлары Астана, Павлодар және Ақтөбе қалаларында 2017 жылғы қараша айында және 2018 жылғы ақпан-наурыз айларында өткізіледі.

циональной экономики РК и других государственных органов, Центра ОБСЕ в Астане, промышленных и проектных организаций, Орхусских центров и неправительственных организаций. На семинаре были представлены особенности реализации РВПЗ в Казахстане, основные факты о Протоколе о Регистрах выбросов и переноса загрязнителей. В ходе обсуждения участники провели оценку текущей ситуации по РВПЗ в Казахстане. Подробный постатейный анализ требований Протокола о РВПЗ позволил уточнить действующие механизмы РВПЗ в Казахстане. Исходя из него, участники сформулировали предложения по дальнейшим мерам по развитию РВПЗ в Казахстане. Эти предложения будут использованы в дальнейшем при разработке методического обеспечения осуществления РВПЗ в Казахстане, а также при подготовке национальных предложений по РВПЗ. Посредством анкетирования среди участников проведена оценка знаний и потребностей в обучении по вопросам РВПЗ. Анализ анкет позволил определить необходимые темы и вопросы для обучающих модулей, планируемых к разработке в ходе проекта. В проекте запланировано обучение целевых групп: государственных органов, промышленных предприятий, неправительственных организаций и СМИ. Обучающие семинары пройдут в ноябре 2017 года и феврале-марте 2018 года в Астане, Павлодаре и Актобе.

болып өтті. Семинар ЮНИТАР тарапынан техникалық қолдаумен ҚР ЭМ «Қоршаған ортаны қорғаудың ақпараттық-талдау орталығы» ШЖҚ РМК-ның жобаны Ұлттық үйлестіру тобымен ұйымдастырылды. Семинарға мемлекеттік органдармен, академиялық топтармен, жеке (өнеркәсіп) сектормен, үкіметтік емес ұйымдардың (ҮЕҰ) қоса әртүрлі мүдделі тараптардың 35 қатысушысы қатысты. Семинар барысында Ұлттық басқарушы комитеттің, Ұлттық үйлестіру комитетінің мүшелері қатысып, ұлттық ЛШТТ инфрақұрылымының бағасы бойынша шолулар талқыланды. Ұлттық кіріспе семинарының басты мақсаттары болып мыналар табылады: • ел деңгейінде жобаның іске қосылғаны туралы ресми түрде жариялау; • қатысушы мүдделі тараптарға ағымдағы жағдайды және ұлттық ЛШТТ міндеттерін және ұлттық жобаның орындалуы бойынша жұмыс жоспарын талқылауға және мақсаттарын келісуге ұсыну; • ЛШТТ жобасының екінші кезеңін қолдауда (мемлекеттік органдармен, жеке сектормен, азаматттық қоғаммен және т.б.) мүдделі тараптар арасында коммуникация тетіктерін әзірлеу. Қазақстанда ЛШТТ енгізу үш бағытта жүзеге асырылады: 1) заңнамалық деңгейде; ЛШТТ туралы Хаттаманы ратификациялау; 3) ұлттық ЛШТТ тікелей құру және енгізу ЛШТТ жүйесін енгізудің қажеттілігі үкімет үшін ғана емес сонымен қатар, деректерді ұсынатын өнеркәсіп салалары мен жұртшылық өкілдері үшін де қолайлы болып отыр. ЛШТТ бойынша ұлттық ұсыныстарды жаңарту бойынша жұмыстарды орындау мақсатында ұлттық кеңесшілер тобы құрылды. Сонымен қатар, Ұлттық үйлестіру тобының (ҰҮТ) құрамы қалыптасты. ҰҮТ кезектен тыс бірден бір міндеті – ЛШТТ қатысты қолданыстағы заңнамалық, ұйымдастырушылық, әкімшілік, экономикалық, техникалық инфрақұрылымға терең бағалау жүргізу. Кеңесшілермен семинарда ЖҚОЗ химиялық заттарды басқару бойынша ұлттық құқықтық, ұйымдастырушылық, әкімшілік, экономикалық және техникалық инфрақұрылымы, оның ішінде ЖҚОЗ талдау жататын ЛШТТ байланысты қолданыстағы материалдарға шолу жасалды және ұсынылды. Баяндамашылардың сөз сөйлеулерінің соңында семинар қатысушыларымен жұмыс жоспары сонымен қатар, Ұлттық басқару комитетінің құрамы бекітілді.

ахстан». Семинар был организован Национальной координационной группой проекта РГП на ПХВ «Информационно-аналитический центр охраны окружающей среды» МЭ РК при технической поддержке со стороны ЮНИТАР. В семинаре приняли участие 35 участников из разных заинтересованных сторон, включая государственные органы, академические круги, частный сектор (промышленность), неправительственные организации (НПО) В ходе семинара были представлены члены Национального руководящего комитета, Национальной координационной группы, обсуждены обзоры по оценке национальных инфраструктур РВПЗ. Главными целями Национального вводного семинара были: • официально объявить о запуске проекта на страновом уровне; •представить текущую ситуацию и позволить участвующим заинтересованным сторонам обсуждать и согласовывать цели и задачи национального РВПЗ и план работы по выполнению национального проекта; • выработать механизмы коммуникаций между заинтересованными сторонами (государственными органами, частным сектором, гражданским обществом др.) в поддержку реализации второй фазы проекта РВПЗ В Казахстане внедрение РВПЗ ведется в трех направлениях: 1) на законодательном уровне; 2) ратификация Протокола о РВПЗ; 3) непосредственное создание и ведение национального РВПЗ Необходимость внедрения системы РВПЗ представляет выгоду не только для правительства, но также для отраслей промышленности, предоставляющих данные, и представителей общественности. В целях выполнения работы по обновлению национальных предложений по РВПЗ собрана команда национальных консультантов. Также сформирован состав Национальной координационной группы (НКГ). Одна из первоочередных задач НКГ – проведение глубокой оценки, существующей законодательной, организационной, административной, экономической, технической инфраструктуры относительно РВПЗ. Консультантами проведен и представлен на семинаре обзор существующих материалов, связанных с РПВЗ, который включает в себя анализ национальной правовой, организационной, административной, экономической, технической инфраструктуры по управлению химическими веществами, в том числе СОЗ. По завершению выступления докладчиков, участниками семинара был утвержден план работы, а также утвержден состав Национального руководящего комитета.